De batterij zit verstopt in de bidon

In de fiets van veldrijder Femke Van den Driessche was een onzichtbaar motortje verstopt. Ook particulieren laten dat doen.

Foto Tim de Waele / Corbis

1 Waar komt de motor in de fiets van Van den Driessche vandaan?

Het motortje in de fiets die bij Belgisch en Europees kampioen veldrijden Femke Van den Driessche is aangetroffen, is vrijwel zeker van de firma Vivax uit het Oostenrijkse plaatsje Wörgl. Die levert de Vivax Assist 4.75 of 4.90. Het zijn elektromotortjes die „elegant verstopt” zitten binnenin de zitbuis (tussen trappers en zadel). Een haaks tandwieltje kan een speciaal bevestigd tandwieltje op de as aandrijven waar de trappers en het kettingwiel aan zitten.

Voor 2.858 euro, inclusief inbouw, bouwen dealers een bestaande fiets om. Eerdere versies van het motortje zijn er al meer dan vijf jaar. Sinds kort bouwt Vivax ook race- en MTB-fietsen onder eigen merk.

Er zijn goedkopere elektrische fietsen, met krachtiger motoren en dikkere batterijen. Maar dit motortje maakt een fiets elektrisch aangedreven. Vivax richt zich niet op wedstrijdfietsers, maar biedt naast die onzichtbare motor nog een „onzichtbaar optiepakket”: een batterij die in een drinkbus is verstopt.

De batterij is het probleem. Die weegt net zoveel (900 gram) als het motortje en zit dan in een zadeltasje. Dat is niks voor wedstrijdrijders. Motor en batterij maken de fiets 1,8 kilo zwaarder.

2 Waar kun je het laten inbouwen?

Jim Cranen van Unlimited Colours in Venhorst is een van de drie Nederlandse dealers die de motortjes inbouwen: „Wij hebben het speciale gereedschap dat nodig is om de motoren in te bouwen. De batterijen kun je plaatsen in een zadeltas of de bidonhouder, maar ze kunnen ook in het frame worden verwerkt. Je zet de motor aan met een knopje, dat je in het stuurlint kunt verwerken zodat je het niet ziet.”

„De motortjes zijn tegenwoordig zo ver ontwikkeld dat je ze niet meer hoort. De beste motoren leveren tot 200 watt aan extra vermogen. Het ligt eraan hoe zwaar de accu is, maar technisch is het mogelijk om de motor twee uur lang aan te hebben. ”

„In totaal praat je denk ik over zo’n 20 tot 30 klanten per jaar. Over het algemeen zijn het ouderen die toch in de bergen willen blijven fietsen, maar dat zonder motor niet meer kunnen. Ik heb nog geen vraag gehad van profrenners of amateurs die er wedstrijden mee willen rijden. Maar misschien komt dat nu los.”

3 Bij welke koersen geeft zo’n motortje beslissend voordeel?

Bij alle wedstrijden. Volgens de fabrikant levert versie 4.90 anderhalf uur lang 100 watt extra. Een profwielrenner die een Alpencol op rijdt, trapt een uur lang ruim 400 watt. Wie in zo’n uur 100 watt extra vermogen heeft, is zeker eerder boven, zelfs als de fiets bijna 2 kilo zwaarder is.

4 Hoe aannemelijk is het dat wedstrijdrenners hem gebruiken?

Een racefiets is tegenwoordig van koolstof. En een elektromotor bevat metaal. Een eenvoudige metaaldetector is voldoende om een fiets met ingebouwd motortje te vinden. Het volstaat om alle fietsen die in de wedstrijd worden gebruikt te controleren.

Dat kan toch praktische problemen geven, want renners mogen in grote wedstrijden onderweg van fiets wisselen. Aan de voet van een hoge berg mogen ze overstappen op een speciale bergfiets. In de regels van de Internationale Wielrenunie (UCI) staat duidelijk is dat een motortje niet mag. De UCI zegt fietsen te controleren, maar niet hoe vaak en wanneer.