Opinie

    • Paul Luttikhuis

Oceanen, een back-up voor opwarming

Oceanen nemen veel meer warmte op dan tot nu toe werd gedacht. Dat is helaas niet alleen maar goed nieuws.

Lang leve de oceanen. Recente onderzoeken, op basis van steeds betere meetapparatuur en meer data, maken duidelijk dat de rol van oceanen bij de klimaatverandering waarschijnlijk nog veel groter is dan al werd vermoed.

Zo’n 90 procent van alle warmte is sinds de jaren zeventig van de vorige eeuw door oceanen opgenomen. Volgens nieuw onderzoek in het wetenschappelijk tijdschrift Nature Climate Change is in de laatste achttien jaar evenveel warmte door de oceanen geabsorbeerd als in de voorgaande 130 jaar.

Onder 700 meter

Uit het onderzoek blijkt bovendien dat een derde van al die hitte verdwijnt naar dieptes onder de 700 meter. En de hoeveelheid warmte die de diepte induikt neemt bovendien snel toe. Volgens hoofdauteur Peter Gleckler gaat het niet om dezelfde temperatuurstijging als aan de oppervlakte van de oceaan (ongeveer een halve graad), maar er is volgens hem toch sprake van een ‘grote toename’.

Ook al is volgens medeauteur Paul Durack van het Lawrence Livermore National Laboratory de stijging van de temperatuur zeer bescheiden, vanwege de enorme capaciteit van de oceanen gaat het toch om heel veel warmte. Gleckler zegt hierover:

‘When we discuss global warming, the most familiar way we do that is talk about temperature changes on the surface – but it’s clear that the oceans are doing the bulk of the work in terms of absorbing the heat in the system. And if we want to really understand how much heat is being trapped, we can’t just look at the upper ocean anymore, we need to look deeper.’

Hij vindt de uitkomsten verontrustend, al durft hij niet te zeggen wat de ecologische gevolgen zijn, omdat er nog zoveel onduidelijk is over het leven op grote diepte.

Volgens een onderzoek door de universiteit van Bonn, vorige week verschenen in het tijdschrift van de Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America (PNAS), zorgt de de opwarming van het oceaanwater voor meer zeespiegelstijging dan tot nu toe wordt aangenomen.

Water zet uit

Uitzetting van het water is jaarlijks verantwoordelijk voor ongeveer 1,4 millimeter van de zeespiegelstijging. Tot nu toe werd gedacht dat het om 0,7 tot 1,0 millimeter ging. Volgens Roelof Rietbroek, een van de onderzoekers, is de zeespiegelstijging een betere indicatie van klimaatverandering, omdat die minder onderhevig is aan fluctuaties dat de gemiddelde temperatuurstijging.

Volgens veel wetenschappers verklaart de toegenomen opname van warmte door de oceanen ook de omstreden ‘hiatus’. Van deze schijnbare afzwakking van de opwarming is nog maar weinig gehoord sinds de recordwarmte van 2014 en vooral 2015. Dit onderzoek suggereert – wat velen al lang zeggen – dat de hiatus er nooit is geweest.

Paul Luttikhuis
Blogger

Paul Luttikhuis

Buitenlandredacteur Paul Luttikhuis volgt op dit blog nieuws over klimaatverandering. Hij schrijft over sociale en economische gevolgen, over manieren waarop landen zich daarop voorbereiden, over nieuwe wetenschappelijke inzichten en over de onderhandelingen na ‘Parijs’. Regelmatig zullen gastauteurs hun licht laten schijnen op deze thema’s.