Hij propageert de zuivere islam in Almere

Vooraf was er verzet tegen zijn komst, zondag zei een omstreden islamprediker in Almere dat het salafisme „niets anders is dan islam”.

De omstreden Britse islamgeleerde Haitham al-Haddad. Screenshot YouTube

De omstreden Britse islamgeleerde Haitham al-Haddad. Screenshot YouTube

De man die vooraf gezien werd als ‘haatprediker’ sprak uiteindelijk vooral over „vreedzame coëxistentie”. In Europa, zei hij, zouden „moslims, christenen, joden en ongelovigen ondanks grote verschillen” samen moeten kunnen leven, maar dan ook elkaars waarden moeten accepteren. 

Dat was zondagmiddag de boodschap van de omstreden Britse islamgeleerde Haitham al-Haddad, die hoofdgast was bij een islamitische voorlichtingsbijeenkomst over salafisme. De VVD- en PVV-fracties in de stad hadden vorige week geëist dat het optreden van „haatprediker” Al-Haddad verboden werd. Burgemeester Franc Weerwind (D66) zag daarvoor geen juridische gronden.

Al-Haddad is omstreden door eerdere uitlatingen die gezien worden als antisemitisch, homofoob en bedreigend voor afvallige moslims. In 2012 probeerde de Tweede Kamer tevergeefs zijn komst naar Nederland tegen te houden en ook in 2014 ontstond er ophef rondom een optreden van de imam. De bijeenkomst van zondag zou oorspronkelijk in Utrecht plaatsvinden, maar werd verplaatst na protest van de zaalverhuurder.

Van onvrede of onrust in Almere was niets te merken, op de preventieve aanwezigheid van politie en beveiligers na. Er waren ruim 200 mannen op afgekomen – er waren ook vrouwen en kinderen, maar dat deel van de zaal was afgescheiden met een gordijn en voor mannen onzichtbaar. „Dit zijn huisvaders”, zegt Ali (38), pedagogisch medewerker, die niet met achternaam in de krant wil. Hij kwam uit Dordrecht hierheen „als geïnteresseerde”, omdat hij meer wilde weten over salafisme, de fundamentalistische stroming binnen de islam die nu veelbesproken is. „Het gaat toch om mijn geloof.”

Al-Haddad betoogde dat salafisme „niets anders is dan islam” en dat iedere moslim in wezen salafist is – als die zich maar aan de wetten van de Koran houdt. Daarmee verpakte hij het fundamentalisme van de geloofsstroming handig: hij propageerde de ‘zuivere’ islam met alle bijbehorende gebruiken „die we al honderden jaren praktiseren” en verwierp daarmee modernisering. Zijn toon werd vurig toen hij fulmineerde tegen politici en media, die het salafisme „aanvallen” door het in verband te brengen met jihadisme.

Al-Haddads woorden hadden weinig van doen met jihadisme: zijn verhaal was eerder empowering dan opruiend. Hij zei dat moslims niet moesten accepteren dat ze „als bezoekers” behandeld worden terwijl ze in Nederland geboren zijn. In reactie daarop zouden moslims zich moeten verenigen in het geloof, om een gemeenschappelijke vuist te kunnen maken. „Wij dringen onze waarden niet op aan anderen, maar waarom worden wij dan gedwongen waarden te accepteren die voor ons wezensvreemd zijn?”

Pedagogisch medewerker Ali ziet salafisten na afloop als „de gereformeerden van de islam”, met het verschil dat gereformeerden wél geaccepteerd worden. „Een vrouw geen hand geven is nog geen haat, toch? Ik denk dat je best belijdend moslim kunt zijn zonder dat je wetten overtreedt. Maar daarvoor moet je elkaar accepteren, dat is lastig.”