Rihanna’s ‘ANTI’ is ontregelend goed

Rihanna - ANTI

Op ANTI, het achtste album van popzangeres Rihanna dat donderdag ineens online verscheen, lijkt de 27-jarige popster meer dan ooit op zoek naar wat haar eigen, unieke artistieke koers zou zijn.

Rihanna is een van de succesvolste popartiesten van de 21e eeuw, die op haar zeventiende al tot kroonjuweel van de muziekindustrie werd gebombardeerd. Maar ze had lang een wat kleurloos artistiek profiel dat door producers en liedschrijvers werd ingevuld met lichtvoetige dancehallpop, aanzwellende aanstekerballads, stampende stadiondance en andere formulepop. Daarmee had ze op haar 24ste al meer Amerikaanse nummer-1-hits verzameld dan de 30 jaar oudere Madonna.

De afgelopen jaren stokte die razendsnelle hitproductie en de aanloop naar ANTI verliep ronduit chaotisch: alle singles die vorig jaar verschenen haalden de uiteindelijke versie niet, een uitgekiend releaseplan kon deze week in de prullenbak nadat het album voortijdig op een muziekstreamingdienst stond.

ANTI blijkt een tegendraadse, eigenzinnige plaat die artistiek meer bij de zelfverzekerde persoon past die Rihanna in beeld en tekst al jaren is. De superster lijkt, op een album dat hier en daar overkomt als een chaotisch vol gekrast kladblok, op zoek naar haar eigen stem. Hoe imperfect die ook mag zijn. Higher - met de mooie strofe ‘this whisky got me feeling pretty’ – is daarvan een voorbeeld. Rihanna zingt er op een soort walsmuziek, met een rokerige rafelstem die bij vlagen ronduit lelijk is. Maar ze klinkt dronken, de tekst is dronken en het past perfect. In het ijzersterke Love On The Brain zingt Rihanna juist prachtig bluesy en soulvol, alsof ze in een nachtclub staat met een sigaretje los in de hand. Het is een heerlijk dampende en doorleefde track, waarin haar stem die al tien jaar de popmuziek kleurt, ineens nieuwe dimensies lijkt te krijgen.

ANTI is het minst gepolijst van alle Rihanna-albums en is de anti-hitplaat van een van de grootste hitartiesten van de 21-ste eeuw. Zelfs de single Work met Drake, met sterke vocalen op een onderkoelde elektronische beat, ontaardt in een wirwar van losse, luie zang waarin uiteindelijk letterlijk ‘wawawa’ en ‘lalala’ wordt gezongen – als een soort bewuste sabotage van de hitformules die ze, beiden, zo goed kennen.

De muzikale uitersten zijn enorm. Kiss It Better is jammerende stadionrock waarin Rihanna rake teksten zingt over vastzitten in een destructieve relatie (“Who cares when it feels like crack”); Close To You is een sterk opgebouwde, mooi minimalistische pianoballad als albumafsluiter. Rihanna klinkt afwisselend afgestompt en vurig, stoer en verward. Ze zingt over wiet roken, onthechting, wegrennen, seks en eenzaamheid. De plaat mist de geraffineerde, fijne pophits die haar oeuvre tot nu toe domineerden, maar toont de boeiende zoektocht van een zich aan alle verwachtingen ontworstelende popartiest.