Philips klaar om na 125 jaar verlichting gedag te zeggen

Binnenkort zegt Philips de lichttak vaarwel. Het concern moet, na jaren kwakkelen, met medische technologie groeien.

Philips richt zich na de splitsing helemaal op zorgtechnologie, voor zowel binnen als buiten het ziekenhuis. Foto Lex van Lieshout / ANP

Bij de presentatie van de jaarcijfers hield Philips-topman Frans van Houten dinsdag een ander verhaal dan anders. De afgelopen jaren waren er altijd wel grote branden te blussen bij het bedrijf. Dan waren er problemen bij de ene divisie, dan bij de andere. Het ene jaar wilde een fabriek in Cleveland niet deugen, of bleek er grootschalig inbreuk te zijn gemaakt op andermans patenten waardoor er miljoenenstroppen waren. Eigenlijk is het al bijna twintig jaar voornamelijk kwakkelen en inkrimpen bij Philips. Maar nu overheerste optimisme.

De totale omzet steeg met 2 procent tot 24,2 miljard euro. De divisie Healthcare, die technologieën ontwikkelt voor de zorg, groeide met 4 procent en de consumententak met 6 procent. Bestellingen stromen binnen, de winst van heel Philips steeg met 60 procent, de goedkope euro is gunstig. En het enige grote probleem dat Philips nu lijkt te hebben – de omzet van de verlichtingsdivisie die met 3 procent is gedaald – is binnenkort andermans probleem.

Nog een kleine week en er komt een einde aan 125 jaar geschiedenis. Vanaf 1 februari is de verlichtingstak, het onderdeel waar gloeilampenfabrikant Philips in 1891 mee begon, een aparte juridische entiteit. Dan is dat bedrijfsonderdeel losgeknipt van de rest van het bedrijf en definitief klaar voor de verkoop.

Volgens Van Houten bereidt Philips voor die verkoop nog steeds twee scenario’s voor: een beursgang of verkoop aan een ander bedrijf. Het beursklimaat is de laatste weken behoorlijk slechter geworden door zorgen over de Chinese economie en de lage olieprijs. Maar dat betekent volgens Van Houten niet per se dat een beursgang minder waarschijnlijk is geworden: „Het is nog te vroeg voor die conclusie. De situatie kan binnen een paar maanden weer helemaal anders zijn.”

Meer zorg buiten het ziekenhuis

Het zou voor Van Houtens onderhandelingspositie ook niet zo handig zijn als hij iets anders zou zeggen: hoe meer opties hij openhoudt, hoe hoger het potentiële bod. „Er zijn meerdere geïnteresseerden. We willen aan het einde van het tweede kwartaal een beslissing nemen.”

Philips gaat zich helemaal richten op wat het HealthTech noemt: de combinatie van gezondheidstechnologie en consumentenproducten. Volgens Philips zal zorg de komende jaren steeds meer buiten het ziekenhuis worden gegeven. Het bedrijf wil de technologie maken voor in het ziekenhuis: medische scanners en technologie om zonder grote sneeën te kunnen opereren bijvoorbeeld. Maar ook voor buiten het ziekenhuis: draagbare apparaatjes die alarm slaan als je valt of tandenborstels die bijhouden of je wel goed poetst.

De markt voor medische technologie is de laatste jaren erg populair: veel andere technologiebedrijven richten zich daar ook op. Apple en Google ontwikkelen een stijgend aantal producten en diensten rond gezondheidsgadgets. Ook traditionele concurrenten van Philips, zoals Siemens en GE, ontwikkelen steeds geavanceerder zorgproducten en -diensten. „Maar wij winnen de laatste tijd marktaandeel”, zegt Van Houten.

Overname is ook mogelijk

Toch betwijfelen analisten of Philips het wel in zijn eentje gaat redden in deze concurrentiestrijd. Zonder de verlichtingstak is het bedrijf ongeveer een kwart kleiner. „Het zou ook goed kunnen dat we met de opbrengst een overname gaan doen”, herhaalde Van Houten nog maar eens. Al wilde hij nog niet prijsgeven of hij het voor overnames vooral zoekt in de zorg binnen of buiten het ziekenhuis.

De enige echte tegenvaller voor Philips bij deze jaarcijfers werd afgelopen vrijdag al bekend. Een Amerikaanse overheidsinstantie die overnames moet goedkeuren besloot een deal die al rond leek te zijn tegen te houden. Philips mag zijn afdelingen Lumileds en Automotive (die verlichtingstechnologieën maken) niet verkopen aan een Chinese investeringsmaatschappij omdat daarmee gevoelige technologie in Chinese handen zou komen. Van Houten: „Misschien worden opbrengsten lager, of komen ze later binnen. Maar het heeft geen fundamentele invloed op het splitsingsproces”.

Nog even en dan is alle verlichting van Philips echt de deur uit.