Rajoy weigert nieuwe Spaanse regering te gaan vormen

Zittende premier slaat aanbod van koning af. Socialistische PSOE lijkt nu aan zet.

De Spaanse zittende premier Mariano Rajoy. Juan Medina / Reuters

De zittende Spaanse premier Mariano Rajoy heeft een aanbod van koning Felipe om een nieuwe regering te vormen afgeslagen. Het Spaanse koningshuis maakte dat vrijdag bekend, vlak nadat koning Felipe een week van overleg met de partijleiders in het land afsloot.

Als Rajoy het aanbod had geaccepteerd, zou hij naar het parlement moeten zijn gegaan voor een stem van vertrouwen. Zonder die steun zou hij zijn formatie niet kunnen zijn begonnen. De kans dat hij het vertrouwen van het Spaanse parlement had weten te winnen, was klein.

Noodzaak tot coalitie

Bij de verkiezingen in Spanje vorige maand won geen van de partijen een meerderheid. Nadat decennia lang de conservatieve Partido Popular van Rajoy en de socialistische PSOE de macht onderling hadden verdeeld, mengden zich nu nieuwe partijen als de hardlinkse Podemos en het liberale Ciudadanos met succes in de strijd.

Er moet daardoor een coalitie worden gesloten. Maar de vier belangrijkste partijen lieten in aanloop naar de verkiezingen weten daar niet bepaald happig op te zijn.

Omdat de Partido Popular van Rajoy, ondanks het verlies van zijn eerdere meerderheid in het parlement, de grootste partij van het land is gebleven, lag het voor de hand dat de koning Rajoy als eerste zou vragen te proberen een nieuwe regering te vormen.

Nieuwe overlegrondes vanaf woensdag

In de verklaring van het koningshuis staat volgens persbureau AP dat de koning volgende week opnieuw zal beginnen met overlegrondes om een geschikte premierskandidaat te vinden die een regering gaat formeren.

Rajoy riep de laatste weken op tot een ‘grote coalitie’ van centrumlinks en centrumrechts. Maar hij weet zich door geen van de andere drie belangrijke partijen gesteund. Volgens persbureau Reuters heeft Rajoy vrijdag wel aangegeven dat hij ook bij de nieuwe overlegrondes zal blijven zoeken naar een meerderheidscoalitie om een regering te vormen.

De Spaanse koning zal nu echter waarschijnlijk Pedro Sanchez van PSOE vragen om te proberen een nieuwe regering te smeden. De PSOE eindigde bij de verkiezingen van december als tweede, maar lijkt meer te steun te genieten bij andere partijen in het parlement. Daardoor lijkt het vormen van een coalitie voor de PSOE makkelijker.