1,78 lang en schoenmaat 41: Vonn is gemaakt om te skiën

De Amerikaanse skiester kan zaterdag in Altenmarkt het recordaantal wereldbekerzeges op de afdaling breken. Wat maakt haar zo goed? 

Lindsey Vonn tijdens afdeling in Zauchensee, Oostenrijk, op 8 januari. Foto Hans Klaus Techt/AFP

Amerikanen gebruiken graag de overtreffende trap. Lindsey Vonn (31) is in de ogen van haar landgenoten the greatest skiracer ever. Geroffel op eigen borst, want mathematisch is de Zweed Ingemar Stenmark vooralsnog een tikje beter. Hij won 86 wereldbekerwedstrijden tegenover 73 voor Vonn, die zich bij de vrouwen zonder tegenspraak, en nog voor het eind van haar carrière, de grootste ooit mag noemen.

Cijfers liegen niet. Die van Vonn vertellen een succesverhaal, dat ook nog eens werd onderbroken door periodes van depressies en zware blessures. Vooral 2008 was mentaal een zwaar jaar waarin de skiester antidepressiva slikte. Vonn kon haar bed vaak niet meer uitkomen en voelde zich hopeloos en leeg, als een zombie. Een zware val in 2013 bij de WK in Schladming ruïneerde haar rechterknie dusdanig, dat revalidatie bijna twee jaar in beslag nam en de Amerikaanse noodgedwongen de Winterspelen van Sotsji miste.

Beelden van die crash:

Maar Vonn is oersterk. En wilskrachtig. Ze vocht terug. Haar veerkracht maakt haar tot de bijzondere skiester die ze is. Maar er is meer. Net als veel andere sportsterren heeft zij haar genetische voordeeltjes. Bij Vonn is dat haar lengte in combinatie met haar schoenmaat. Ideaal geproportioneerd voor skiën, wees onderzoek uit.

Van nature heeft ze een voorsprong op de rest

Vonn is met 1,78 meter een relatief lange vrouw en glijdt met skischoenmaat 8,5 (41 in Europa) letterlijk op grote voet. Biomechanicus David MacPheil, die op zijn website skimoves.me onderzoeksresultaten naar wetenschappelijk studies over skiën becommentarieert, „kan niet anders dan concluderen”, dat Vonn dankzij haar lengte en haar schoenmaat van nature een lichte voorsprong op haar concurrenten heeft.

Lengte wil zeggen dat de middenvoetsbeentjes snel afbuigen bij een bocht of een poortje en er direct druk op de ski’s kan worden gezet. De grootte van de schoen bepaalt dan de grip, belangrijk bij de besturing en het behoud van snelheid. Haar lengte en schoenmaat verschaffen Vonn vooral op de super-G een voorsprong haar tegenstanders, van wie een topper als de Oostenrijkse Anna Fenninger met een lengte van 1,66 meter en skischoenmaat zes al op natuurlijke achterstand staat. De Sloveense Tina Maze zit met 1,72 meter en schoenmaat zeven net tussen Vonn en Anna Fenninger in.

Ze heeft een agressieve stijl, zoals de mannen

Vonn was al 73 keer de beste.

Nog een eigenschap waarmee Vonn zich onderscheidt: haar agressieve stijl. Voor haar entree in het wereldbekercircuit skieden de vrouwen vloeiend, gleden ze niet fel op de poortjes af. De agressie die Vonn op de piste etaleerde was nieuw; de wil om te winnen spatte er vanaf. Bewust, zegt ze in The Denver Post. „Mijn theorie is dat ik met een agressieve stijl vooral in de bochten de mannelijk stijl dicht benader. Dat komt mijn snelheid ten goede.”

Bewust koos ze daarom voor mannenski’s. Die passen haar beter, zegt Vonn. Gelet op haar lengte en schoenmaat niet verwonderlijk. Mannenski’s zijn ook langer, steviger en kunnen weliswaar iets moeilijker gedraaid worden maar zijn daardoor wel aanzienlijk steviger. Vonn voelt zich in veel opzichten meer verwant met het mannenskiën. Dat verklaarde ook haar wens in 2012 om voor één keer – op haar favoriete piste van Lake Louise – op een afdaling met de mannen mee te doen. Het kwam er niet van, omdat de internationale skifederatie FIS niet toehapte en de knie van Vonn een half jaar later in de kreukels lag.

Ze kan er al haar emoties in kwijt

Toewijding kenmerkt Vonn. Skiën is voor haar niet alleen een fijne bezigheid, maar ook een levensstijl waarin ze al haar emoties kwijt kan. In de tijd dat haar ouders scheidden, troostte de puber Vonn – destijds nog Lindsey Kildow – zich voor het slapengaan met de gedachte, dat ze morgen weer kon skiën. En dat hielp, zei ze. Skiën is haar houvast en haar uitlaatklep. Ze kan er haar onzekerheden, haar woede en haar teleurstellingen in kwijt.

Er is meer dat van Vonn zo’n bijzondere skiester maakt. Haar professionaliteit bijvoorbeeld. Vanaf haar entree in het wereldbekercircuit wist Vonn dat ze geen detail moest negeren om succesvol te kunnen zijn. Vanaf het startveld, waar skiesters nerveus hun voorbereidingen treffen, sluit Vonn zich op in haar cocon. Tijdens de race let ze op alle finesses. Het is zaak vlug op snelheid te komen – to pick up the speed, noemt ze dat – en de ideale lijn te vinden. Haar agressieve stijl zorgt voor de rest, met dien verstande dat Vonn bij de finish altijd haar armen strekt om de tijd zo snel mogelijk te laten stoppen. Of dat helpt? Ze weet het niet, maar denkt van wel.

Wie de ware Lindsey Vonn wil leren kennen doet er wijs aan de documentaire The Climb te bekijken. Het door haar sponsor Red Bull weliswaar gekleurde portret geeft een goed beeld van de worsteling die Vonn geleverd heeft om terug te komen op haar oude niveau. De film toont boven alles een taai, wilskrachtig mens, die ondanks haar 31-jarige leeftijd niet aan stoppen denkt. Met de nodige pathetiek: „Ik ben er nog, ik ben niet dood. Mijn tijd als skiester is nog niet over. Na het missen van ‘Sotsji’ wil ik in 2018 ten minste nog één keer naar de Spelen.” En na Pyeongchang volgt misschien ook nog Beijing (2022). Schrijf Lindsey Vonn nooit af. 

The Climb: