Hoe een dancebedrijf over zijn ambities struikelde

Door te veel en te dure overnames zit dancegigant SFX in de problemen. Een durfkapitalist wil redding brengen.

Foto ANP / Ferdy Damman

De ambities waren torenhoog toen SFX-oprichter Robert Sillerman (68)  begin 2013 op overnamepad ging. Het doel van de Amerikaanse miljardair, nu grootaandeelhouder in de Nederlandse dance: meeliften op de Electronic Dance Music-hype (EDM) in de VS en ’s werelds grootste festivalorganisator worden. Het middel: overnames. Sillerman wilde een EDM-imperium bouwen met een waarde van meer dan een miljard dollar, zei hij in 2013 tegen de New York Times bij de overname van dj-platform Beatport, de site waar dj’s nieuwe muziek kopen.

Sillerman, nu 68 jaar, vergaarde zijn vermogen in de jaren 90 door voor ruim een miljard dollar concertorganisatoren te kopen en die in 2000 voor meer dan het driedubbele te verkopen aan entertainmentbedrijf Clear Channel. Begin 2013 leek de financiële cowboy eenzelfde strategie te willen toepassen op de wereld van glitter- en housefeesten waaraan de Amerikaanse jeugd sinds vijf jaar zo verslingerd is. En daarom stond Nederlandse grootste festivalorganisator ID&T hoog op Sillermans verlanglijst.

Aantal festivals SFX:

Door in de jaren 90 slim in te spelen op de gabberhype had ID&T-oprichter Duncan Stutterheim het bedrijf grootgemaakt met succesvolle rave- en hardcore-evenementen onder de naam Thunderdome. Later volgden uitverkochte Sensation-dancefeesten in de Arena, waarbij iedereen in het wit gekleed ging als eerbetoon aan zijn overleden broer. Het festival wordt geroemd om zijn spectaculaire decors en gaat nu de wereld over met ieder jaar een nieuwe editie op een ander continent. Armin van Buuren en Tiësto, inmiddels supersterren in de Verenigde Staten, werden er groot. Ook wist Stutterheim nieuw publiek aan zich te binden door de Dirty Dutch-feesten te organiseren met dj Chuckie, die house mixt met dancehall en urban.

Een golf van overnames

In de zomer van 2013 betaalde Sillerman 103 miljoen euro in cash (75 procent) en aandelen (25 procent) voor ID&T. En hij bood Stutterheims bedrijf  toegang tot groeimarkten. Dancefeest Mysteryland kreeg een Amerikaanse editie, op het voormalige Woodstock-terrein net buiten New York. Het Belgische ID&T-festival Tomorrowland kreeg een Amerikaanse zusje in Atlanta en in Sâo Paulo in Brazilië. Op 9 oktober 2013 mocht de Nederlandse dj Afrojack de bel luiden bij de eerste notering van het aandeel SFX Entertainment (SFXE) aan de Nasdaq in New York.

Met de 260 miljoen dollar die het bedrijf ophaalde bij de beursgang en nog eens 300 miljoen dollar die het vergaarde door de verkoop van schuldpapieren, verzamelde SFX genoeg kapitaal voor de volgende golf overnames. waaronder Duitslands grootste festivalorganisator i-Motion en festivals als Electric Zoo en Awakenings, Nederlandse grootste technofestival. Begin 2015 was SFX met Live Nation de grootste internationale partij op de festivalmarkt met een geschatte jaaromzet van 350 miljoen dollar.

Hier ken je SFX van:

De overnamegolf leidde tot te hoge kosten en een overschot aan personeel, volgens ID&T-oprichter Duncan Stutterheim. In oktober 2014 stuurde hij, toen nog directeur SFX Nederland, Sillerman een brandbrief. Door te veel en te dure overnamesbleef te weinig geld en tijd over voor de kernactiviteit: goedlopende dancefeesten organiseren. De winstdruk was te hoog, verschillende bedrijfsculturen moesten gemengd, de omzet werd kunstmatig hooggehouden terwijl de winst tegenviel – een bron van woede voor investeerders.

Claim van 3 miljoen dollar

Bij de beursgang in 2013 was de koers iets meer dan 12 dollar, waarmee de waarde van SFX op 1 miljard uitkwam. Vorige week was het aandeel een schamele zeven dollarcent waard en twijfelde Moody’s aan de kredietwaardigheid.

Nu heeft zich dus een investeerder gemeld die 20 miljoen dollar werkkapitaal in SFX wil stoppen; zijn naam wordt ergens deze week bekendgemaakt. Mogelijk volgt dan een herstructurering en doorstart. Dat zou het einde zijn van een turbulente fase, die vorig jaar februari begon toen Sillerhman aankondigde SFX van de beurs te halen en terug te kopen. Hij bood nog geen vijf dollar per aandeel, tot grote woede van investeerders: ze wilden ten minste het dubbele. Sillerman zag af van terugkoop, maar de koers bleef kelderen. Het derde kwartaal van 2015 sloot SFX af met 54,5 miljoen verlies. Problemen rond het Amerikaanse festival TomorrowWorld hielpen niet; bezoekers moesten na hevig noodweer doorweekt en ontredderd de nacht doorbrengen op het festivalterrein toen de hulpverlening te laat op gang kwam.

Op Oudejaarsdag 2015 meldde de Amerikaanse beurswaakhond dat SFX van zijn belangrijkste financiers nog een maand kreeg om de boel op orde te krijgen. Begin januari gooide een concertpromotor olie op het vuur met een claim van 3 miljoen dollar aan achterstallige betaling.

De financiële injectie wijst erop dat SFX zich opmaakt voor een doorstart. „SFX overweegt alle herstructureringsopties, waaronder een ‘chapter 11’- procedure”, bevestigt de Nederlandse operationeel directeur Ritty van Straalen vanuit New York. In dat geval maakt het bedrijf een schuldenvrije doorstart en beschermt de Amerikaanse rechter het tegen tegen nieuwe claims nadat met de belangrijkste schuldeisers een akkoord is gesloten.

Volgens een ingewijde krijgt de financier dan aandelen in de Europese tak van SFX als onderpand. Het ligt voor de hand dat de Europese bedrijfsonderdelen worden doorverkocht. Apple heeft eerder interesse getoond in Beatport.

Duncan Stutterheim, die nog zijdelings bij het nachtleven is betrokken, hoopt dat „de Nederlandse SFX-tak in rustiger vaarwater komt en er een goede eigenaar komt die de spirit van de feesten doorzet”, zegt hij.

Maar gelukkig is de Nederlandse tak hartstikke sterk. Die feesten draaien gewoon goed.