Column

Vrije schijfruimte

Gisterochtend kwam naar buiten dat IS weer eens iets heeft verwoest. Dit keer betrof het een 1.400 jaar oud klooster van Sint Elijah, ook wel luisterend naar de naam Dair Mar Elia, gelegen in het noorden van Irak. Eeuwenlang vormde het een knooppunt voor de lokale christelijke bevolking. En nu was het puin.

Normaal word ik om dat soort nieuws heel erg boos, maar ik merkte gisterochtend dat ik er vrolijk van werd, en dat maakte me vervolgens weer achterdochtig. Mijn hoofd is in de vroege ochtend nogal een warboel, en het komt vaak voor dat overtuiging en achterliggende gedachten van elkaar losraken, zoals twee handschoenen in een garderobe. Omdat mijn geliefde regelmatig zegt dat hij me kent, haalde ik hem uit bed. Toen hij was uitgeschreeuwd (het was kwart over zes in de ochtend) zei hij dat ik onaangedaan was vanwege de Gobi (en dat ik een idioot was) om vervolgens zijn bed weer in te duiken. Hij had gelijk.

Een paar jaar geleden reisde ik met een groep Mongoolse dichters door de Gobi-woestijn. Op een zeker moment stuitten we op een ruïne. Onze gids vertelde dat het de restanten waren van een vijftiende-eeuws boeddhistisch klooster. In 1937 hadden Stalinisten onder leiding van maarschalk Tsjoibalsan tientallen kloosters vernietigd, omdat ze bang waren voor de verslavende effecten van religie, of zo. Van een afstandje bliezen ze het klooster op en vertrokken na afloop meteen naar het volgende doelwit.

De monniken, die vanuit een schuilplaats machteloos hadden moeten toezien hoe hun huis de lucht in ging, keerden terug naar het puin, en hun mond viel open. De kloostermuren bleken hol. In de smalle tussenruimtes vonden ze tussen de brokstukken tientallen boekrollen, waarop de boeddhistische leer geschreven stond. De binnenkant van de kloostermuren was bovendien beschilderd met voorstellingen uit het leven van de Boeddha, om ook de herinnering voor de analfabeten in stand te houden.

Het schijnt bij de meeste mensen te horen dat we, zodra we ons een mening hebben gevormd, vergeten hoe we tot deze mening kwamen. Iets met vrije schijfruimte. Maar in dit geval ontdekte ik dat een spontane mening gevormd was door één uitzondering op een regel! Ik zal je besparen wat er in mijn hersenen gebeurde (waarom denk ik wat ik denk? Hoe werkt mijn brein? WIE BEN IK EIGENLIJK?).

Ik zag om totaal de verkeerde redenen de vernietiging van Dair Mar Elia als iets hoopgevends. Ik was dus even, weliswaar om andere redenen, dezelfde mening toegedaan als IS. Gelukkig had ik op tijd ontdekt dat ik het niet was die de vernietiging van het klooster erg vond. Alleen mijn hoofd vond het. En dat is iets heel anders.