Tech in 2016: waar is de nooduitgang?

De eenhoorn, of unicorn, is de mythische figuur waarmee in investeerderskringen een zeldzaam verschijnsel omschreven wordt: een jong bedrijf dat meer dan een miljard dollar waard is.

Zulke eenhoorns zijn nu net zo zeldzaam als een pony in Slagharen; er zijn meer dan honderd beginnende techbedrijven die op papier meer dan een miljard dollar waard zijn. In het kielzog van de gebruikelijke namen – Uber, Airbnb, Spotify, Pinterest en Snapchat – draaft zelfs een kudde decacorns (meer dan 10 miljard dollar). Maar waar draven ze naar toe?

Techbedrijven hebben weinig moeite om kapitaal aan te trekken. Er zijn maar weinig bedrijven die hun papieren waarde ook te gelde maken, door middel van een overname of een beursgang. Dat zijn de gebruikelijke exit-strategieën, de manier waarop investeerders hun geld terugverdienen.

Er ging in 2015 veel meer geld de techsector in dan eruit gaat, blijkt uit cijfers van Pitchbook (een bedrijf voor financiële data-analyse). Spectaculaire overnames, zoals Facebook dat in 2014 Whatsapp overnam, waren er niet.

Wat er ook niet of nauwelijks was: animo voor beursgangen. Bedrijven die het wel probeerden, zoals knutselsite Etsy, opslagdienst Box en Square (mobiele betalingen), zagen de koers van hun aandeel dalen.

Veel bedrijven stellen een beursgang uit zolang ze kunnen blijven groeien met venture capital, geld van durfinvesteerders. Een beursnotering betekent meer gedoe: je moet ieder kwartaal je financiële prestaties rapporteren en aan strenge regels voldoen. Beleggers willen rendement zien. Ook vervelend: een mislukt product of een beroerde presentatie vertaalt zich meteen in een koersreactie. En techbedrijven deden het op de beurs niet erg goed, vorig jaar.

Dus hoopt het kapitaal zich op in de techsector. Venture capital-firma’s houden al lijstjes bij van eenhoorns die het niet gaan redden. Sommige toppers, zoals Snapchat, zijn al afgewaardeerd.

Miljardenbeloftes die daadwerkelijk tot miljardenbedrijven uitgroeien, die zijn pas echt zeldzaam. Hoe vergaat het de eenhoorns die vorig jaar al dicht bij een ‘exit’ leken?

no producer

Enorme waarde op papier, geen exit. no producer

Uber en Airbnb: geen winst

Uber haalde nog eens 2,1 miljard dollar op in een investeringsronde waaraan veel Chinese geldschieters meededen, Airbnb haalde 1,5 miljard op. Zo groeide hun waardering verder naar 62,5 miljard (Uber) en 25,5 miljard dollar (Airbnb). Een beursgang lijkt op korte termijn niet noodzakelijk. Airbnb-oprichter Nathan Blecharzyck zei onlangs nog dat er geen concrete plannen voor een beursgang bestaan.

Uber en Airbnb verwerken allebei enorme hoeveelheden transacties, de een voor taxiritten en de ander voor kamerverhuur. Ook al breken ze in op de traditionele reis- en transportmarkt, beide bedrijven maken nog geen winst. Airbnb en Uber zijn groot in (Westers georiënteerde) wereldsteden maar hebben moeite voet aan de grond te krijgen in landen als China. Uber maakt waarschijnlijk wel winst in de VS en Europa, maar uitbreiding in India en China kost miljarden.

Het sprookje van Xiaomi

Xiaomi, de Chinese fabrikant van smartphones, was een van de grote beloftes van 2014. Geen webdienst, maar hardware met een zelf ontworpen besturingssysteem en een aansprekende topman (Lei Jun) met een Steve Jobs-complex. Xiaomi’s waarde werd geschat op 45 miljard dollar – het bedrijf beloofde 100 miljoen telefoons te leveren. Het pakte anders uit: Huawei (ook uit China) is op wereldwijd niveau nu de nummer 3, na Samsung en Apple. Door de sterke concurrentie daalt de gemiddelde prijs per telefoon

Spotify wacht op de shake-out

Spotify (20 miljoen betalende klanten) keert miljarden uit aan artiesten, maar maakt zelf nog geen winst. De Zweedse muziekdienst leek toe te werken naar een beursgang, maar koos voor een investering van een half miljard dollar. Zo wapent Spotify zich tegen concurrentie van de grote namen: Apple Music (nu 10 miljoen gebruikers) en de muziekdienst van Youtube. Het aanbod van muziekdiensten is inwisselbaar. In de VS is de shake-out al begonnen met de verkoop van Rdio (aan Pandora). Muziekdienst Deezer trok plannen voor een beursgang schielijk in.

Dropbox mikt op bedrijven

Dropbox bleef haken op zijn waardering van 10 miljard dollar. De online opslagdienst richt zich meer op bedrijven, omdat consumenten hun gigabytes goedkoper krijgen bij Amazon, Google of Microsoft. Dropbox’ concurrent Box ging afgelopen jaar naar de beurs – geen groot succes.

Snapchat en Pinterest

Is er ruimte voor andere sociale netwerken naast moloch Facebook? Jazeker. Maar de vraag is of die partijen ook zoveel data van hun gebruikers kunnen verzamelen als Facebook. Die gegevens zijn nodig om op lange termijn hyperpersoonlijke advertenties te blijven tonen. Opvallend: Snapchat werd in 2015 door vermogensbeheerder Fidelity afgewaardeerd van 16 naar 12 miljard dollar. Toch – of misschien wel daardoor – wordt Snapchat getipt voor een beursgang in 2016.