Met Van Galen weet je: er is altijd een kans

De waterpolomannen hebben een belangrijke stap gezet richting het olympisch kwalificatietoernooi. Na een zenuwslopende serie strafworpen was Nederland Georgië de baas.

Succescoach Robin van Galen tijdens een training van de waterpolomannen in Zeist. Robin van Lonkhuijsen/ANP

Als geen ander weet Robin van Galen dat wonderen bestaan. De 43-jarige bondscoach wordt er nog bijna dagelijks aan herinnerd. Dan schieten wildvreemde mensen hem aan, op straat in Reeuwijk – even babbelen over het mooiste moment in zijn leven, het olympisch goud met de waterpolosters in Beijing, in 2008. Zo’n wonder heeft hij de komende maanden nodig om met de nationale mannenploeg de Spelen van Rio te halen. „Maar er is een kans. En ook al is die kans maar één procent, je moet het proberen.”

Dinsdagmiddag zette hij met de waterpolomannen een zeer belangrijke stap in de goede richting. Na een zenuwslopende ontknoping, met een serie strafworpen na een volkomen onnodig gelijkspel (9-9), was Nederland in de kolossale Kombank Arena in Belgrado de stugge ploeg van Georgië de baas. De ontlading binnen de Oranjeselectie was zichtbaar, hoorbaar en voelbaar toen doelman Eelco Wagenaar de laatste bal uit zijn doel ranselde.

Die ene stop maakt een wereld van verschil: door de overwinning speelt Nederland de rest van de week voor de plaatsen negen tot en met twaalf op het EK – en dat geeft vrijwel zeker recht op een plek op het olympisch kwalificatietoernooi voor Rio. Dat evenement wordt van 3 tot en met 10 april gespeeld in de Italiaanse stad Triëst. „Fantastisch dat het gelukt is”, jubelde Luuk Gielen, de midachter van Partizan Belgrado die met drie doelpunten en twee rake schoten in de strafballenserie een hoofdrol speelde. „Door dit resultaat blijven we op de internationale toernooien spelen. En ervaring opdoen. Zo komen we steeds een stukje verder.”

Deze ploeg wacht al zestien jaar op de Spelen

Van Galen wiste ondertussen het zweet van zijn voorhoofd. „Deze wedstrijd zullen wij ons nog lang herinneren”, zei hij naast het zwembad. „Ik ben superblij dat we het hebben gehaald. Maar we hebben het onnodig spannend gemaakt.”

In tegenstelling tot de vrouwenploeg ontbreken de Nederlandse mannen al jaren op het internationale podium. De laatste keer dat de nationale ploeg meedeed aan de Spelen was in 2000 (Sydney). Daarna zakte Nederland diep weg en kon de ploeg zelfs in Europa, veruit het sterkste waterpolocontinent, niet meer aanhaken bij de subtop.

Van Galen viste de groep tweeënhalf jaar geleden op met het doel Nederlandse talenten op de lange termijn in elk geval weer uitzicht te geven op de Spelen. Voetje voor voetje gaat zijn team inmiddels voorwaarts, mede dankzij de detachering van een groot deel van de selectie bij buitenlandse topclubs.

Juist voor de ontwikkeling was deze stap, in Belgrado, zo belangrijk, onderstreept Van Galen. „Zo’n toernooi als dit kun je niet trainen. Hoe vaak je ook traint, hoeveel spelers je ook naar het buitenland stuurt. Dit soort wedstrijden heb je nodig om beter te worden. Ook de wedstrijden die je met grote cijfers verliest van de toplanden. Ook al worden we laatste op het kwalificatietoernooi, het is zó belangrijk om het te ervaren.”

Misschien begon zijn ploeg dinsdagochtend daarom wel zo nerveus aan het cruciale duel met Georgië. Nederland was slordig in de passing en kwam moeizaam in de wedstrijd. Na de vlotte 2-0 van Georgië keek de ploeg van Van Galen bijna de hele eerst helft tegen een achterstand aan. Vlak voor rust trok Gielen met een machtige worp eindelijk de stand gelijk (5-5).

Die treffer werkte als een bevrijding, want in de tweede helft was Nederland sterker. Van Galen: „We weten dat we conditioneel beter zijn dan Georgië.” Dankzij doelpunten van Gielen, Robin Lindhout, Lars Gottemaker en opnieuw Gielen liep Nederland uit naar 9-7, en de wedstrijd leek gespeeld. Maar het duel kende - volleidg onverwacht - een dramatisch slot: Georgië vocht zich terug en vond precies 3,3 seconden voor tijd een gaatje onder de lange arm van doelman Wagenaar (9-9).

Voor de poorten van de hel

Van Galen en zijn spelers konden wel door de grond zakken na de late tegentreffer. De ervaren bondscoach weet het aan de spanning bij Lars Gottemaker, die de laatste Nederlandse aanval te snel wilde afronden, en Georgië daarmee in extremis nog een kans bood op doel te schieten.

De opluchting in het Nederlandse kamp was enorm, toen de strafballenserie alsnog werd gewonnen. Nadat Roeland Spijker had gemist voor Nederland, bleef doelman Wagenaar uiterst koel met twee gestopte penalty’s (7-6). „We waren pschologisch in het nadeel, omdat je die wedstrijd weggeeft”, zei Van Galen. „Dan vind ik het wel een teken van karakter dat we ons kunnen afsluiten van die teleurstelling over het gelijkspel, en de penaltyserie voor de poorten van de hel wegslepen.”

Met de kwalificatie bij de laatste twaalf op het EK bereikte Nederland zijn belangrijkste doel. Van Galen was „trots” op zijn hele ploeg, maar wilde één speler met name noemen: aanvaller Robin Lindhout, op dit moment topscorer van de Spaanse competitie en een zeer belangrijke kracht in het nationale team. Ook hij scoorde twee keer in de penaltyreeks.

Van Galen: „Vier dagen geleden kreeg hij te horen dat zijn oma is overleden. Dan is het heel moeilijk om zo’n wedstrijd te spelen, met alle emoties die in zijn hoofd rond gaan. Ik vind het superknap dat je dan zo’n wedstrijd speelt en twee penalty’s erin schiet. Dat getuigt van professionaliteit.” Lindhout vliegt dinsdagavond terug naar Nederland en blijft in principe thuis.

Voorlopig is plek 12 genoeg, maar niet als Mexico zich inschrijft

Hoewel nog twee EK-duels resteren kijkt Van Galen al reikhalzend uit naar het kwalificatietoernooi in Triëst, waar nog vier tickets te verdienen zijn voor Rio. „Daarvan gaan er waarschijnlijk drie naar toplanden als Montenegro, Hongarije of Spanje, en dan blijft er nog één ticket over voor de overige negen landen. Die zijn min of meer gelijkwaardig aan elkaar, met Nederland en landen als Rusland, Frankrijk, Duitsland, Kazachstan, Canada.”

Overigens is het nog niet helemaal zeker of de twaalfde plaats op het EK recht geeft op dat olympisch kwalificatietoernooi. Dat hangt er volgens Van Galen vanaf of Mexico zich zal inschrijven. Dat zal dan voor dinsdag middernacht moeten gebeuren, want dan sluit de termijn. Als Mexico zich onverhoopt alsnog zou melden, moet Nederland in Belgrado bij de beste elf landen eindigen. Dat betekent dat donderdag van Frankrijk zou moeten worden gewonnen. „Maar ik ga er voor 99 procent vanuit dat een plek bij de top twaalf voldoet”, aldus Van Galen.