In Zwitserland moeten migranten al betalen

In Denemarken is het een plan. Maar Zwitserland doet het al langer: vluchtelingen laten betalen voor hun eigen opvang.

De Deense minister van Immigratie en Integratie Inger Støjberg,Foto Reuters

De Deense regering, die nu al een maand onder vuur ligt wegens een wetsvoorstel dat de Deense politie het recht geeft waardevolle spullen van migranten in beslag te nemen, had gewoon kunnen zeggen: Zwitserland doet zoiets al járen!

Een Zwitserse tv-zender vertelde afgelopen week het verhaal van een Syrische vluchteling die na betaling van de kosten van zijn vlucht – waaronder voor de smokkelaar – met omgerekend 2.000 Zwitserse frank (1.827 euro) op zak in Zwitserland arriveerde, en de helft van dat bedrag meteen mocht inleveren bij de opvanglocatie. Hij kreeg een bonnetje voor de 1.000 frank die hij had afgestaan. Als hij vrijwillig het land zou verlaten, kreeg hij z’n geld terug. Hij bleef – het bonnetje heeft hij nog.

De internationale media reageerden verbaasd. Denemarken leek tot nu toe het eerste land dat bezittingen van vluchtelingen in beslag wil nemen. De Deense regering wil dat migranten bij aankomst hun waardevolle bezittingen inleveren om mee te betalen aan hun opvangkosten. De politie zou het recht krijgen de spullen van migranten te doorzoeken ter controle.

Het plan riep internationaal een storm van kritiek op. Het doet denken aan de nazi’s, die goud en sieraden confisqueerden van Joden, schreven internationale media. Ook de UNHCR, de vluchtelingentak van de VN, bekritiseerde de regering.

Al decennialang moeten migranten in Zwitserland bij aankomst aangeven hoeveel geld ze bij zich hebben. Alles boven de 1.000 Zwitserse frank moeten ze inleveren. Het gaat uiteindelijk om een kleine groep. Van de 45.000 vluchtelingen die vorig jaar naar Zwitserland kwamen, moesten er 112 geld inleveren. Zo haalde de Zwitserse overheid meer dan 150.000 euro op.

Verder moeten alle vluchtelingen die in Zwitserland mogen blijven uiteindelijk meebetalen aan hun opvang, vanaf het moment dat ze een baan hebben. Tot tien jaar lang wordt dan 10 procent van hun salaris ingehouden, net zolang tot ze het gehele bedrag van 13.000 euro hebben terugbetaald. In één keer betalen keer mag ook.

De Zwitserse wetten zijn toch anders dan de plannen van de Deense regering, waar de politie bagage zou mogen doorzoeken. Bezittingen en contant geld boven de 400 euro moeten vluchtelingen afstaan. Spullen met sentimentele waarde, zoals trouwringen en horloges, mogen ze houden.

Afgelopen week debatteerde de Deense politiek over deze en nog andere wetten die het land onaantrekkelijk moeten maken voor migranten. De sociaal-democraten zeiden het eens te kunnen worden met de centrum-rechtse minderheidsregering als het bedrag wordt verhoogd: spullen boven de 1.340 euro kunnen dan worden afgenomen. Als de sociaal-democraten hun steun geven, is er een meerderheid. Op 26 januari is de stemming.