Onderzoek: integriteitsbeleid bij NS is niet op orde

Het onderzoeksbureau keek naar de bedrijfscultuur van NS naar aanleiding van de fraude bij dochters Abellio en Qbuzz.

Foto: Remko de Waal/ANP

Het integriteitsbeleid bij NS is niet op orde en verbeteringen op het gebied van bedrijfsethiek, bestuurlijke verhoudingen en risicobeheersing zijn noodzakelijk. Dat concludeert onderzoeksbureau Alvarez & Marsal in een onderzoek naar de bedrijfscultuur van NS.

Volgens de onderzoekers is er op dit moment bij het spoorbedrijf geen sprake van grote onregelmatigheden, maar is de huidige situatie ongeschikt om “het risico op onregelmatigheden en niet-integer gedrag zoveel mogelijk te voorkomen en anderzijds gewenst gedrag te stimuleren”.

Het onderzoek, dat zojuist naar de Tweede Kamer is gestuurd, is uitgevoerd in opdracht van minister Dijsselbloem van Financiën, enig aandeelhouder namens de staat van NS, en de raad van commissarissen van NS. Aanleiding was de fraude door NS-dochters Abellio en Qbuzz bij de aanbesteding van het openbaar vervoer in Limburg. Die affaire leidde tot het vertrek van bestuursvoorzitter Timo Huges in juni vorig jaar en grote schade voor de reputatie van NS. Alvarez & Marsal geven aanbevelingen om dergelijke misstanden in de toekomst te voorkomen.

Roger van Boxtel, bestuursvoorzitter van NS, onderschrijft de conclusies van het onderzoek in een brief aan de raad van commissarissen. Van Boxtel: “NS loopt op dit vlak meer risico’s dan van een staatsbedrijf mag worden verlangd en verwacht.” NS gaat de aanbevelingen “op alle onderdelen ruimharig uitvoeren”.

De raad van bestuur heeft inmiddels een plan van aanpak opgesteld. Daarin staan maatregelen voor betere controles en rapportages op alle niveaus van het bedrijf. Daarnaast komt er een ‘cultuurprogramma’ over bedrijfsintegriteit voor alle medewerkers. De screening van nieuwe medewerkers, inhuur van derden, en koprs van vastgoed wordt verscherpt. Er komt een meldpunt voor misstanden, elkaar aanspreken wordt gestimuleerd.

Van Boxtel in zijn brief aan de commissarissen:

“NS is bereid en gemotiveerd om haar reputatie als integere organisatie te herstellen.”

De raad van bestuur, nu bestaand uit Van Boxtel en de binnenkort vertrekkende financieel directeur Engelhardt Robbe, wordt per 1 februari aangevuld met Susi Zijderveld, belast met integriteitsbeleid en risicobeheersing. Zij wordt verantwoordelijk voor de cultuurverandering die bij NS moet gaan plaatsvinden.

Lees het plan van aanpak van de NS: