Gaddafi-tent in Amsterdam

Bernard Hulsman bespreekt architectuurontwerpen die op elkaar lijken. Vandaag: luxueuze bedoeïenententen.

Het lijkt alsof DUS Architects de EU-evenemententent hebben bedekt met een reusachtig tentdoek van kunststof. Foto DUS Architects

De Libische dictator Moammar Gaddafi had de gewoonte om buitenlandse gasten te ontvangen in een tent. Ook als hij een bezoek bracht aan het buitenland, nam hij vaak een tent mee. Hierin vertoefde hij dan wel eens met zijn gevolg – slapen deed hij in hotels. Uiteraard waren Gaddafi’s tenten groot genoeg om een groot aantal fauteuils, banken, tafels en bedden neer te zetten, op de kleden waarmee de grond was bedekt,

Ook de Nederlandse staat heeft nu op het voormalige marineterrein in Amsterdam een tent laten bouwen om het komende half jaar EU-toppers te ontvangen in het kader van het Nederlandse voorzitterschap van de EU. Omdat het beoogde ontvangstgebouw, het gerenoveerde gebouw 27E, te klein bleek om alle deelnemers aan de vergaderingen in het naburige Scheepvaartmuseum te herbergen, gaf Nederland de Limburgse tentenbouwer Neptunus de opdracht om een tijdelijk onderkomen neer te zetten.

Zoals Gaddafi bedoeïenententen liet verfraaien tot luxueuze tenten, zo is ook de vorige week geopende EU-evenemententent aangekleed tot een enigszins representatief gebouw. Voor het exterieur van wat nu het Europa Gebouw heet, werden DUS Architects aan het werk gezet, het jonge Amsterdamse architectenbureau dat nu alweer twee jaar bezig is met het bouwen van het eerste 3D-geprinte grachtenhuis. Ook de kunststof omhulling die DUS verzon voor de evenemententent, is 3D-geprint. Grappig genoeg hebben de ontwerpers van DUS de gevels krommingen gegeven die het tentenkarakter van het Europa Gebouw beklemtonen. Het is alsof het gebouw is bedekt met een reusachtig tentdoek dat hier en daar door onzichtbare handen is opgetild.

Gaddafi liet de binnenkant van zijn tenten vaak bekleden met doeken waarop door hemzelf verzonnen symbolen waren gedrukt: een cirkel (het gezag van het volk), een adelaar (militaire macht) en het silhouet van Afrika (Afrikaanse eenheid). Het interieur van het Europa Gebouw heeft nu een soortgelijk symbolisch interieur gekregen. Studio Edward van Vliet kreeg de opdracht om de goedkope systeemwanden en -plafonds een ‘Nederlandse’ aankleding te geven.

Vraag een binnen- of buitenlandse architect om een ‘Nederlands' gebouw te ontwerpen en de kans is groot dat hij met iets komt wat verwijst naar Delfts blauwe tegels. Zo liet de Franse bijna stararchitect Bernard Tschumi de gevels van de Nieuwe Haagse Passage (2014) helemaal bekleden met witte, keramische tegels met blauwe stippen, een verwijzing naar de Delfts blauwe tegels die volgens hem „alomtegenwoordig waren in de Nederlandse architectuur uit de Gouden Eeuw”.

Ook de onlangs opgeleverde fietstunnel onder het Centraal Station in Amsterdam kreeg, naar een ontwerp van grafisch ontwerpster Irma Boom, een lange wand die is betegeld met nieuwerwetse Delfts blauwe tegels. Edwin de Vries heeft nu eveneens zijn toevlucht genomen tot het Delfts blauw-cliché: het meest in het oog springende onderdeel van het interieur van het Europa Gebouw is een ‘Delfts blauwe’ vloerbedekking.