Een serie die alle tijd neemt voor nuance en emotie

Zeven dagen kon Daniel Holden genieten van zijn vrijheid na negentien jaar onterechte gevangenschap. Op de zevende dag werd hij in elkaar geslagen. Nu ligt hij in coma. Seizoen twee van Rectify begint met comateuze droomscènes waarin Daniel buiten wandelt. Met Kerwin, zijn goedaardige buurman in de dodencel, die wel werd geëxecuteerd. Kerwin hield altijd hoop voor hem, zegt hij. ‘Je gaf me iets voor te leven in dat helhol van twee bij drie. Ik leefde dóór jou.’ Maar nu moet je wakker worden, maant hij Daniel.

Die eerste week vrijheid besloeg het hele eerste seizoen van Rectify. De als tiener gevangen gezette Daniel stapte als het ware uit een tijdmachine: alles aan het leven was nieuw, vreemd, onwerkelijk. In het stadje in Georgia waar hij weer bij zijn moeder introk, was niet iedereen overtuigd dat het DNA-bewijs terecht zijn onschuld had vastgesteld. Dat bracht de broer van het meisje dat hij zou hebben verkracht en vermoord ertoe om hem met een stel vrienden te molesteren.

Seizoen twee duikt opnieuw diep in het gevoelsleven van Daniel en zijn voorzichtige pogingen zichzelf als volwassene te ontdekken. En in de wonderschoon gefilmde flashbacks is te zien hoeveel pijn en wanhoop hij met zich meedraagt.

Op een feest neemt hij drugs en wordt hij wakker naast een onbekende vrouw. In zijn eentje bezoekt hij een museum om eindelijk in het echt te kunnen kijken naar een schilderij dat hij in een boek eindeloos heeft bewonderd. Teleurstellend is het, zegt hij. Niet het schilderij, maar zijn brein, dat zo lang teerde op fantasie en nu niet wordt bevredigd door de werkelijkheid.

Het buitengewoon ontroerende Rectify, gemaakt door Sundance TV, is een serie die de tijd neemt voor nuance en verstilling, ook met mooi gekaderde shots. Talloos zijn de kleine pauzes en starende blikken, de veranderingen van gemoed en schakeringen in toon, waarin de excellerende acteurs hun twijfel, frustratie en woede onderdrukken of juist laten doorsijpelen.

Met zijn geslagen-hondenblik en trage motoriek roept Aden Young perfect een mix van gekwelde man, gedempte levensdrift en sarcasme op. Tegenover zijn ingetogenheid komt het bijtende en geestige cynisme van zijn zus Amantha optimaal uit, een glansrol van Abigail Spencer. Als ze haar broer bezoekt in zijn dodencel (in een flashback) wil ze galgje met hem spelen – zo’n vrouw.

Daniel koestert gevoelens voor de vrouw van zijn stiefbroer, de mooie, slimme en gelovige Tawney. Dat brengt hem, maar vooral haar in problemen, want haar man is een opvliegend, jaloers type.

Deze verhaallijn wordt subtiel verbonden met de niet aflatende jacht van de officier van justitie om Daniel alsnog veroordeeld te krijgen.

Daniel weet niet wie de moord op het meisje heeft gepleegd; de kijker al vanaf begin seizoen één. Het wordt even spannend als Daniel deze vroegere vriend opzoekt om hem te vergeven voor zijn belastende getuigenis en ze samen een roadtrip maken. Maar de misdaad is ondergeschikt aan de psychologie en de gelaagdheid van de personages staat voorop in deze dramaserie. Dat is extra knap, omdat het zo lastig en dus zeldzaam is. Tv-drama hangt vaak op een beroepsomgeving of vlucht in soapelementen.

Rectify valt nauwelijks te vergelijken met het realisme van de Netflix-documentaire Making a Murderer, ook over een onrechtmatige veroordeling. Dit is fictie, in zijn – voor het brein zeer bevredigende – hoogste graad van schoonheid.