De kievit is een dichter en wat 2016 verder nog in petto heeft

Wil dan niemand die vijf procent krimp per jaar zien, al sinds de jaren negentig? ‘Door intensivering van de landbouw en de daarmee samenhangende verdroging zijn [...] overlevingskansen laag,’ schrijft vogelorganisatie Sovon. Dat vraagt om maatregelen en dus is in een poging om het tij te keren 2016 uitgeroepen tot het Jaar van de Kievit. Nu ja, dat beweert men. Volgens mij is het Jaar van de Kievit niets anders dan een metaforische uitbreiding van het Jaar van het Boek. Want de weidevogeldiagnose geldt ook voor de literatuur: teruggang, afname van het leefgebied, verdroging.

Wist u dat als u een kievit benadert, deze eerst een heel stuk over de grond wegkruipt om dan pas op veilige afstand van zijn nest op te vliegen – zodat de locatie van de eieren niet wordt verraden. Waarmee de vogel de ideale mascotte is voor de Poëzieweek, want is dat ook niet precies wat een dichter doet? Wegvliegen op zekere afstand van de betekenis van zijn woorden. Dat is maar het begin van het Jaar van het BoekKievit. Enkele voorspellingen:

* Door de warme winter wordt nog voor het eind van de Poëzieweek het eerste kievitsei gevonden door Pieter Boskma, die kort daarvoor de VSB Poëzieprijs heeft gewonnen.

* Tijdens het Boekenbal projecteert de Stichting CPNB per vergissing een reusachtige scholekster op de Stadsschouwburg.

* Voor de Librisprijs worden voor het eerst alleen vrouwen genomineerd: Inge Schilperoord, Hagar Peeters, Annelies Verbeke, Joke van Leeuwen, Wytske Versteeg en Connie Palmen. In haar dankwoord zegt Palmen dat ze wist dat ze zou winnen toen haar kievitsei bij het diner een dubbele dooier bleek te hebben.

* Het vervolg op Michiel van Egmonds Kieft flopt: zonder EK wil niemand nog voetbalboeken lezen.

* Wanneer in september De Bezige Bij plotseling bekend maakt de Weekbladpers Groep te verlaten, schrijft Ramsey Nasr een feestgedicht waarin de frase ‘Vrij flappend als een kievit’ zeven maal voorkomt.

* Misverstanden bij de douane voorkomen dat bij het Nederlands-Vlaamse Schwerpunkt op de Frankfurter Buchmesse zeventig kieviten worden vrijgelaten. Herman Koch maakt indruk op de Duitsers met zijn voorstelling Kiebitz im Tierhandlung.

* Guus Kuijer wint in oktober de AKO Literatuurprijs. Niet met het nieuwe deel van zijn Bijbel voor ongelovigen, maar met zijn verzamelde tweets. Terwijl de organisatie zich bezint op een herziening van het reglement, twittert Kuijer: ‘Volgende keer word ik een zangvogeltje.’

* Als bioloog Tijs Goldschmidt de P.C. Hooftprijs wint, suggereert hij om 2017 uit te roepen tot het jaar van de hemelgeit. Driekwart van literair Nederland houdt dat voor een verzonnen vogel, maar er is niemand die dat toegeven wil.