Late sneeuw zorgt voor riskant wintersportjaar

De Franse Alpen. Philippe Desmazes / AFP

De piste waar een Franse schoolklas gisteren werd bedolven onder een lawine, was het hele seizoen nog niet open geweest. Daarmee kan het symbool staan voor dit wintersportseizoen: die zwarte piste was eerst gesloten vanwege te weinig sneeuw, aansluitend vanwege te veel.

Een groep van 19 scholieren en hun leraar nam tijdens een schoolreisje de piste in het populaire Franse skigebied Les Deux Alpes toch, en raakte deels bedolven onder een losgekomen pak sneeuw. Twee scholieren en een Oekraïense skiër die niet bij de groep hoorde, kwamen om. Tachtig hulpverleners en militairen haalden nog vier gewonden onder de sneeuw vandaan, twee van hen zijn in kritieke toestand, melden Franse media.

Twitter avatar KeraunosObs Keraunos #Avalanche sur une piste noire fermée aux Deux-#Alpes #Isère https://t.co/hvh7AH1CJZ Une dizaine de blessés. https://t.co/rRQqylmr1C

Waarom de groep de gesloten piste opging is niet bekend. De Franse politie onderzoekt of wel goed werd aangegeven dat de piste niet begaanbaar was. De groep scholieren uit de buurt van Lyon bestond naar verluidt uit ervaren skiërs, maar niemand had een lawinepieper bij zich.

Maurice Mommen van WePowder, een club voor offpiste-enthousiastelingen (freeriders), zegt dat de gesloten piste die dag meer werd gebruikt. “Wij hebben vernomen dat skiërs daar de hele dag zijn afgedaald. Er stonden dus al sporen en die geven een leek een vals gevoel van veiligheid. ‘Anderen zijn al gegaan en het ging goed’.”

Al negentien doden

Dit seizoen lijkt risicovol te verlopen voor wie zich buiten de gebaande paden waagt. Dit seizoen zijn al negentien mensen omgekomen in de Alpen. Vooral in de Franse Alpen, waar dit seizoen al zestien mensen omkwamen. In Tignes kwam vorige week een groep van vier Spaanse skiërs op een gesloten piste in een lawine, een van hen overleefde dat niet. In Les Sybelles kwam een seizoenswerker uit Tsjechië om in een enorme lawine. In Les 4 Vallees werd een 52-jarige man net op tijd uit een lawine gered. In totaal zijn er dit seizoen negentien mensen omgekomen, vooral alpinisten.

Niet alleen op gesloten pistes of buiten de pistes vallen slachtoffers. Gisteren raakten zes mensen gewond toen een grote lawine over een blauwe, open piste in Avoriaz raasde. In Verbier kwam vorige week een skiester om op een piste die geopend was. Dat er ook slachtoffers vallen op open pistes, komt doordat het sneeuwdek nog niet is ‘vielbefahren’. Zwakke lagen zijn nog niet kapotgereden en kunnen nog gaan glijden. Mommen: “De sneeuw is er pas een goede week. Moeilijke, open pistes en veel hellingen in het zicht van het skigebied moeten nog worden stukgereden. Dit soort problemen zien we normaal al in november.”

‘Blijf op de piste’

De sneeuw is pas laat in het seizoen gevallen, waardoor het zo instabiel is. Het beetje sneeuw dat er lag, is bevroren. Daar bovenop is een dikke laag zachte poedersneeuw gevallen, die slecht hecht aan die bevroren grond. Zo verliep het wintersportseizoen vorig jaar ook, toen rond half februari een recordaantal van 81 mensen was omgekomen. Of dit seizoen net zo dodelijk kan worden, vindt Mommen moeilijk te voorspellen. “In de gebieden waar de afgelopen dagen heel veel sneeuw viel is het probleem van de zwakke laag inmiddels in het sneeuwdek weggezakt. Maar in andere gebieden gaat deze laag de komende week nog een rol spelen. Dat zijn de complete Alpen met uitzondering van de Savoies en het westen van Zwitserland. Ik kan niet anders zeggen: blijf op de piste. Zonder kennis speel je Russische roulette.”