De man die katholieken en protestanten samenbracht

Onvermoeibaar pleitbezorger van de vorming van het CDA. 

Piet Steenkamp als voorzitter van de Eerste Kamer voor aanvang van het uitspreken van de troonrede in 1983. Foto ANP

Professor Piet, rooie Piet, blijmoedige Piet. Hij had vele bijnamen, de afgelopen vrijdag op 90-jarige leeftijd overleden Piet Steenkamp. Hij wordt beschouwd als architect en onvermoeibaar pleitbezorger van het Christen Democratisch Appèl, (CDA) de partij waar de Katholieke Volkspartij (KVP), Anti-Revolutionaire Partij (ARP) en de Christelijk Historische Unie in 1980 definitief in opgingen.

Honderden jaren Nederlandse kerkgeschiedenis en decennia oude confessionele machtspolitiek waren elkaar in het fusieproces tegengekomen. De discussie ging diep met vragen in welke mate de Bijbel vertrekpunt, uitgangspunt dan wel richtsnoer diende te zijn bij het politiek handelen. En: kon een niet-christen eigenlijk wel lid zijn van het CDA?

„Ik werd er soms zo naar van, kon er gewoon niet meer tegen. De fabrikanten van slaapmiddelen zijn rijk geworden van mijn werk aan het CDA. Rijk!”, liet Steenkamp zich ontvallen toen het uiteindelijk was gelukt katholieken en protestanten in één partij onder te brengen.

Hij had er al vanaf 1967 voor geijverd. Als een van de vertegenwoordigers uit de KVP was Steenkamp dat jaar lid geworden van de Groep van Achttien, 18 belangrijke figuren van de drie confessionele partijen. Zij dienden te onderzoeken hoe de electorale neergang van de christelijke partijen kon worden gestopt.

Samengaan leek het antwoord. Piet Steenkamp gaf op de partijraad van de KVP de aanzet tot een inhoudelijk programma met zijn ‘Tien geboden voor de nieuwe christelijke politiek’. De toen 43-jarige hoogleraar sociaal recht en sociale geschiedenis aan de Technische Hogeschool Eindhoven maakte grote indruk met zijn woorden. Hij werd de bij de achterban onomstreden fusieleider.

Van 1965 tot 1999 was Steenkamp lid van de Eerste Kamer. In die tijd fungeerde hij acht jaar als voorzitter van de senaat. In 1972 legde Steenkamp als informateur de grondslag voor het kabinet-Biesheuvel.