Relatief onbekende tropische ziekte melioidosis even fataal als de mazelen

De tropische infectieziekte melioidosis doodt jaarlijks waarschijnlijk 90.000 mensen – bijna net zoveel als jaarlijks wereldwijd aan de mazelen overlijden.

De ziekte is weinig bekend. In 45 landen is sprake van ernstige onderrapportage en in 34 andere landen, waar de ziekte waarschijnlijk wel voorkomt, is nog nooit één patiënt gemeld. Dat schrijft een internationaal team van onderzoekers in een maandag gepubliceerd artikel in Nature Microbiology. Zij keken waar de ziekte wel wordt gediagnosticeerd, doelgericht wordt behandeld en geregistreerd. En ze gebruikten de gegevens van landen waaruit incidenteel patiënten worden gemeld. Daarna berekenden ze waar de ziekte waarschijnlijk ook voorkomt, maar (bijna) nooit wordt opgemerkt.

Melioidosis is moeilijk te herkennen doordat een patiënt ofwel een longontsteking, een wondinfectie, of koorts en vermoeidheid kan hebben. Een hoge temperatuur, veel neerslag en landbouw, vooral op zure, sterk verweerde arme kleibodem, maakt aanwezigheid van de ziekte waarschijnlijk.

Melioidosis wordt veroorzaakt door een bacterie (Burkholderia pseudomallei) die in de bodem en water leeft. Thaise rijstboeren die langdurig met hun voeten in het water lopen, raken vaak besmet. Dat gebeurt dan vaak doordat de bacterie via een huidwond binnendringt. Besmetting kan ook plaatsvinden door het inademen van besmette vochtdruppeltje. En door het drinken van besmet water. Mens-op-mensbesmetting gebeurt niet of amper.

Thailand, zijn Zuidoost-Aziatische buurlanden en Noord-Australië zijn landen die al een paar decennia veel patiënten melden. De afgelopen jaren kwamen India, Zuid-China, Brazilië en Malawi daar bij, schrijven de onderzoekers. Maar het was snel overduidelijk dat de ziekte daar al langer bestond en dat de toename vrijwel uitsluitend komt door betere diagnostiek. In vrijwel heel Afrika beneden de Sahara en in Zuid-Amerika is de ziekte ook te verwachten. Het aantal slachtoffers is dus veel groter dan de statistieken nu melden.