Column

‘Verborgen verleden’ is echte toptelevisie

Tom Egbers

Tweede Kamerlid Fred Teeven (VVD) at een banaan in 24 uur met (VPRO) en vertrouwde Theo Maassen toe dat hij bang was te saai te lijken. Zijn partijgenoot, premier Mark Rutte, werd in Buitenhof door drie presentatoren ondervraagd, zonder tafel. We zagen de Van Rossems kibbelen over Mondriaan en hoorden de te verwachten grappen over moslims en politiemensen in Cojones (VARA) en Zondag met Lubach (VPRO).

Maar het enige programma van het weekend dat me een goed humeur bezorgde, was de seizoensopening van Verborgen Verleden (NTR), met sportverslaggever Tom Egbers.

Die uitzending had aan een zijden draadje gehangen. Omdat NPO 2 op zaterdag alert de volleybalfinale van de Nederlandse vrouwen in Ankara rechtstreeks uitzond, moesten er andere programma's wijken. Blauw Bloed (EO) werd verbannen naar internet, maar terecht behield de zoektocht van Egbers naar zijn Engelse en Ierse voorouders een prominente plek.

De jeune premier van de NOS is ook alweer 58, maar hij blijft een stralende kwajongen, vooral als hij een stand-upper mag doen op Anfield of Old Trafford. Je ziet hem dan genieten van het omringd zijn door Britten. De reis begint nu op Brent Knoll, een kale heuvel in Somerset, waar Tom de as van zijn Engelse moeder Jessie verstrooide. Toen zij 1 jaar oud was, stierf haar vader, Thomas Duffy (1896-1932). Die sprak ook nooit met andere mensen uit zijn familie over zijn belevenissen in de Eerste Wereldoorlog.

Egbers ontdekt een hoop. Dat opa Tom als officier van de Royal Air Force een opleiding tot piloot volgde, na drie jaar als bevoorrader van de troepen de fronten aan Somme en IJzer van nabij te hebben meegemaakt.

Dat is al bijna reden voor kleinzoon Tom om de voorgenomen beheersing van emoties te laten varen. Maar het gaat nog veel verder. Hij ontdekt het harde, drankzuchtige bestaan van zijn overgrootvader, in Noord-Engeland. Hoe die groentenman op zeker moment in een vlaag van waanzin zichzelf de keel doorsneed. En hoe er veel gezopen en geruzied werd.

En dan komt het moment dat Egbers totaal breekt, bij de aanblik van het schriftelijk bewijs dat zijn familie nog een generatie eerder uit Ierland was gekomen, zoals Toms moeder altijd beweerd had.

In de jaren 40 van de negentiende eeuw zorgde de aardappelziekte voor misoogsten en hongersnood. Van de acht miljoen Ieren stierf er een miljoen en nog eens een miljoen emigreerde. Op overvolle boten staken ze de ruwe Ierse Zee over en gingen aan land in Liverpool. Die onthulling over de voorouders van Tom plaatst zijn liefde voor The Beatles en Liverpool FC in een nieuw, onverwacht licht.

De Nederlandse versie van de BBC-hit Who Do You Think You Are? is echte toptelevisie, die per seizoen beter wordt. Het zesde seizoen is iets om je acht weken lang steeds op te verheugen.