Politieke overlever

Khadija Arib (PvdA): soms vriendelijk, soms hard, vaak onvoorspelbaar.

Foto Pierre Crom/ANP

Ze heeft er al eventjes aan kunnen ruiken. In de week voor Kerst verving PvdA’er Khadija Arib de opgestapte Kamervoorzitter Anouchka van Miltenburg (VVD). En dus mocht ze op de laatste vergaderdag van 2015 haar collega’s toespreken. Dat deed ze als een echte preses: enerzijds lof (er wordt hard gewerkt, bravo!), anderzijds een standje (jullie moeten niet meer zoveel op je mobiele telefoon turen!).

Arib wil niets liever dan Tweede Kamervoorzitter worden. Maar gunnen de 149 andere Kamerleden haar dat ook? Haar kandidatuur draait vooralsnog meer om haar afkomst dan om haar competenties. De PVV van Geert Wilders heeft de in Marokko geboren Arib bij voorbaat luidruchtig afgeserveerd voor de functie. Dubbele nationaliteit, kan niet! Kamerleden van andere partijen klaagden in de krant over haar Marokkaanse accent – anoniem uiteraard.

Ook haar persoonlijkheid is niet onomstreden. Aan Arib kleeft het imago van ruziemaker. Toen PvdA-Kamerleden haar anderhalf jaar geleden kozen op de belangrijke post van fractiesecretaris, lekte via de Volkskrant een interne brief uit. Daarin stond een negatief stemadvies van fractiemedewerkers voor Arib: ze zou niet goed met personeel kunnen omgaan. Ook bij andere partijen is ze niet echt populair.

Toch heeft ze in haar fractie ook genoeg sympathisanten. Naast Arib toonden nog twee PvdA’ers interesse in het voorzitterschap, Roos Vermeij en Angelien Eijsink. Die twee kandidaten, en dan met name Vermeij, zouden beter liggen bij andere partijen. Vlak voor Kerst organiseerde de fractie dus in allerijl een interne verkiezing, om te voorkomen dat de PvdA met meerdere kandidaten zou komen. Arib versloeg Vermeij en Eijsink in één ronde, bevestigen verschillende bronnen.

Khadija Arib (55) geldt aan het Binnenhof als een politieke overlever. Soms vriendelijk, soms hard, vaak onvoorspelbaar. Samen met Wilders, Harry van Bommel (SP) en Kees van der Staaij (SGP) is zij het enige Tweede Kamerlid dat al sinds 1998 in het parlement zit. Een aantal keren leek haar politieke carrière ten einde, maar telkens wist ze terug te keren in de Kamer. In de loop der jaren voerde ze het woord over zaken als medische ethiek en asielbeleid.

In 2012 probeerde Arib al eens Kamervoorzitter te worden. Ze verloor van VVD’er Van Miltenburg, maar mocht wel eerste ondervoorzitter worden. In die hoedanigheid zat ze al regelmatig debatten voor – en straalde meer rust en redelijkheid uit dan de echte voorzitter.