Rechter: ingrijpen in Wob ‘lijkt onontbeerlijk’

Een Dordtse huisbaas maakt misbruik van de Wob, vindt de rechter. Nu is de politiek aan zet, zegt hij.

De gemeente Dordrecht heeft mappen vol WOB-verzoeken van Karasahin. Foto Merlin Daleman

De politiek moet ingrijpen om misbruik van de Wet openbaarheid van bestuur (Wob) aan te pakken. Dat blijkt uit een uitspraak van de voorzieningenrechter van de rechtbank Rotterdam in een zaak over de Dordtse huisbaas Mustafa Karasahin. Volgens de voorzieningenrechter kunnen alleen minister en parlement het wetsmisbruik van de huisbaas nog effectief bestrijden.

Karasahin heeft de gemeente Dordrecht de afgelopen jaren uit wrok al enkele duizenden malen verzocht om informatie in het kader van Wob. Overheden zijn verplicht Wob-verzoeken in behandeling te nemen. Dat heeft Dordrecht meer dan een miljoen euro aan ambtelijke mankracht gekost. Karasahin stuurt de verzoeken als reactie op de beslaglegging op zijn huurpanden, een gevolg van strengere, lokale huureisen.

De rechter bond Karasahin in 2014 aan een maximum van twee Wob-verzoeken per maand, met vrijheidsberoving als sanctie. Elke brief te veel zou een dag cel betekenen. Karasahin bleef doorschrijven, en in februari 2015 ging hij daadwerkelijk zestien dagen de cel in. Zo werd Karasahin de eerste Nederlander die achter de tralies belandde voor het schrijven van Wob-verzoeken.

In de tweede helft van 2015 is hij zijn aandacht gaan verleggen. Dordrecht heeft minder brieven gekregen, en ze stromen nu binnen bij de omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid en de provincie Zuid-Holland. De omgevingsdienst ontving sinds juli vorig jaar 646 Wob-verzoeken, de provincie Zuid-Holland in de afgelopen weken 255.

Maximum aantal Wob-verzoeken

De omgevingsdienst is naar de rechter gestapt. Die heeft Karasahin eind december gebonden aan een maximum van twee Wob-verzoeken per maand. Veel zal het niet helpen, erkent de rechter: het bestuursrecht verplicht de omgevingsdienst elk van zijn Wob-verzoeken – ook nummer drie en nummer 78 van de maand – in behandeling te nemen. Immers, zo zegt de wet: het opvragen van overheidsinformatie is een fundamenteel, democratisch recht.

Dat leidt tot de bijzondere situatie dat een man die volgens de rechter misbruik maakt van zijn recht, de overheid handenvol werk blijft bezorgen. Stoppen doet Karasahin niet: „Mijn streefgetal is 3,9 miljoen brieven. 100.000 voor elk van mijn 39 in beslaggenomen panden.”

De rechter ziet maar één oplossing: de politiek. In eigen woorden, in zijn uitspraak pal voor Kerst: „Ingrijpen van de wetgever lijkt onontbeerlijk.”

Minister Plasterk (Binnenlandse Zaken, PvdA) laat weten de zaak te zullen bespreken met de Vereniging van Nederlandse Gemeenten. n er is een wet in de maak met een anti-misbruikbepaling, die initiatiefnemers GroenLinks en D66 zo snel mogelijk in stemming hopen te brengen.