Noord-Korea is bijna een kernmacht

Noord-Korea zegt dat het dinsdagnacht succesvol een waterstofbom testte. Veel experts zijn sceptisch. Wat weten we over Kims bom?

Op het Noord-Koreaanse nieuws komen beelden voorbij die van de test met de waterstofbom zouden zijn gemaakt. Foto Jung Yeon-Je-AFP

1 Staat vast dat Noord-Korea een waterstofbom tot explosie heeft gebracht?

Nee, het enige dat vaststaat is dat in de vroege ochtend van 6 januari in het bekende testgebied van Noord-Korea een aardschok is waargenomen met een kracht van 5,1 op de schaal van Richter. Maar in februari 2013 vond een ondergrondse explosie plaats van vergelijkbare sterkte. Dat is toen omgerekend naar een explosieve kracht van zo’n 40 kiloton TNT, ongeveer driemaal de kracht van de bom op Hiroshima. De seismische informatie wijst dus eerder in de richting van een klassieke, zelfs bescheiden atoombom. Meer duidelijkheid zou ontstaan als gasvormige explosieproducten uit de ondergrond van het testgebied vrijkomen. Die kunnen ook buiten Noord-Korea worden opgevangen en geanalyseerd. Maar Noord-Korea blijkt de techniek van ondergrondse proefnemingen goed te beheersen. In 2013 is geen meetbare hoeveelheid gas ontsnapt.

2. Is Noord-Korea inmiddels een kernmacht zoals Frankrijk, India en Pakistan?

Nog niet, maar dat duurt niet lang meer. Omdat onbekend is welke bomontwerpen Noord-Korea gebruikt staat ook niet vast of deze bommen klein genoeg zijn om ze op raketten te monteren. Noord-Korea heeft uitdrukkelijk verklaard dat dit zo is, maar het heeft vaak genoeg gebluft om daaraan te twijfelen. Afgezien daarvan bestaat er nog veel twijfel aan de bedrijfszekerheid van de kernbommen en de betrouwbaarheid van de raketten. Veel raketlanceringen zijn mislukt. Maar Zuid-Korea en Japan liggen binnen het bereik van zowel de rakettype Nodong als van de Taepodong-2. Met de Taepodong-2 is in principe zelfs Alaska te bereiken.

3. Hoe groot is het arsenaal van Noord-Korea inmiddels?

Er is weinig of niets bekend over het aantal gerede kernkoppen. Er zijn wel schattingen van de hoeveelheden wapengeschikt plutonium of uranium die Noord-Korea inmiddels bezit. Die worden omgerekend naar de aantallen kernkoppen die eruit te fabriceren zijn. De uitkomsten lopen uiteen van materiaal voor zo’n tien tot veertig kernkoppen.

4. Hoe komt Noord-Korea aan zijn plutonium en uranium?

Het plutonium werd – en wordt misschien - in een opwerkingsfabriek teruggewonnen uit de bestraalde splijtstof van de zogenoemde 5MWe-reacto. Deze reactor, die onverrijkt uranium gebruikt, ging in 1985 in bedrijf en heeft met flinke tussenpozen gewerkt tot 2008 toen zijn koeltoren als blijk van goede wil werd opgeblazen. Maar hij werkt ook zonder koeltoren en zou weer in bedrijf zijn. Omdat het land eigen uraniummijnen bezit, en fabrieken heeft om het erts te zuiveren, is er nauwelijks meer zicht te krijgen op de hoeveelheid uraniumsplijtstof waarover het beschikt.