Column

Emoties als enige argument in het debat

‘Rot Op Naar je Eigen Land’ in Calais (EO).

Het voelt ongemakkelijk om deelnemers aan een realityshow, gevolgd door minstens twee cameraploegen, door de modder en de stront van het vluchtelingenkamp in Calais te zien sjokken. Maar dat ethische aspect is niet eens mijn hoofdbezwaar tegen aflevering 1 van seizoen 2 van Rot Op Naar Je Eigen Land (EO).

Opnieuw moet een groep jonge Nederlanders, met uitgesproken opvattingen over migranten, de reis van landverhuizers in omgekeerde richting maken. In dit geval is een bij het overzwemmen van Het Kanaal verdronken en later op Texel aangespoelde 22-jarige Syriër het voorbeeld. Reisleider Danny Ghosen, die zelf ooit uit Libanon naar Nederland vluchtte, draait de deelnemers de duimschroeven aan. Ze moeten in een wetsuit ervaren hoe koud de zee is in oktober en een paar dagen zien te overleven in de hel van wat in Calais ‘de Jungle’ heet.

Natuurlijk is het effectief om de barvrouw uit Amsterdam-Noord en de jonge moeder uit Brabant, die aan het begin van de reeks krasse uitspraken doen over hun onverschilligheid ten opzichte van wie hier niet geboren is, hard te confronteren en op hun emoties aan te spreken. Maar je zou zo graag willen dat het vluchtelingendebat eens met iets meer ratio en iets minder hysterie gevoerd zou worden. Dat iemand zou opmerken dat de twee deelnemers met de meest positieve houding ten aanzien van vluchtelingen het ook het best doen in het koude water en dat de klappertandende boze burgers het vooral erg vinden dat ze ook nu weer falen wegens gebrek aan elan en doorzettingsvermogen, en dat nog wel voor het oog van de camera.

Het op de pijnbank van de empathie leggen van ideologische tegenstanders in Rot Op Naar Je Eigen Land is in feite net zo irrationeel als het avond aan avond speculeren op televisie over wat er op Oudejaarsavond nu precies in Keulen gebeurd zou kunnen zijn. Er liggen meer dan honderd aangiftes van aangerande en beroofde vrouwen, maar wie zijn daar verantwoordelijk voor en met welk oogmerk? Zoals journalist Jeroen Smit eerder deze week in RTL Z Today opmerkte: „Het is heel gevaarlijk om daar nu in de media dingen over te gaan roepen, als je het nog niet precies weet.” Maar de teneur, zowel in Duitsland als in Nederland, is dat in de sociale media de druk wordt opgevoerd op de traditionele media om vooral niet te zwijgen. Dit moet te maken hebben met vluchtelingen en met cultuurverschillen, dat kan niet anders. Zie je nou wel!

De meest voor de hand liggende verklaring wordt nauwelijks genoemd. Als je handtasjes en telefoons wilt stelen, dan is het heel handig om je slachtoffer eerst in zo groot mogelijke verwarring te brengen. De zogeheten Antanztrick is al jaren bekend, zo blijkt uit Duitse krantenartikelen. Maar het is veel aantrekkelijker voor veel media om te denken dat het aanranden van goddelozen het hoofddoel moet zijn geweest.

Ettertjes en straatterreur moet je bestrijden, maar er misschien niet heel veel over zeggen, als je nog niet weet wat er echt aan de hand is. Noem dat maar politiek correct.