Pas nu blijkt hoe erg het was

In Keulen zijn op oudjaarsnacht tientallen vrouwen aangerand en beroofd. Was het een georganiseerde actie? Politici reageren fel.

Vrouwen die omsingeld worden door groepjes „Noord-Afrikaanse of arabisch-uitziende” mannen en dan grof worden betast en beroofd: wat er rondom Oudjaar in Keulen is gebeurd, zijn „strafbare feiten van een volledig nieuwe dimensie”, zegt de politie.

Duitsland heeft er nauwelijks woorden voor. Negentig vrouwen hebben inmiddels in Keulen aangifte gedaan en vermoed wordt dat er nog meer slachtoffers zijn. In Hamburg is zeker tien vrouwen hetzelfde overkomen. Uit Stuttgart komen vergelijkbare berichten.

Het was crisisberaad dinsdag in Keulen. Ook de rol van de politie ligt onder vuur. Waarom meldde die op Nieuwjaarsdag dat het een relatief rustige jaarwisseling was geweest en kwam er maar mondjesmaat informatie over wat er écht was gebeurd? Pas na een paar dagen is duidelijk geworden hoeveel vrouwen op en rond het centraal station van Keulen slachtoffer zijn geworden van wat politiechef Wolfgang Albert nu „seksuele delicten op zeer grote schaal” noemde. Burgemeester Henriette Reker zei fel: „We kunnen niet tolereren dat hier een rechteloos gebied ontstaat.” 

Lees ook: Dit zeggen vrouwen uit Keulen zélf over de aanrandingen​

Honderd keer betast

Volgens een nog voorlopige reconstructie had zich tegen elf uur ’s avonds een groep van ongeveer duizend mensen verzameld voor het station. Veel aangeschoten en dronken jonge mannen die vuurwerk afstaken en het ook tussen de toeschouwers lieten ontploffen.

Uit getuigenverklaringen blijkt dat toen veel vrouwen zijn aangerand. De 27-jarige Anne vertelde tegen Spiegel Online dat ze toen ze aankwam op het plein, het gevoel had op een veemarkt terecht te zijn gekomen. „Het hele plein stond vol, bijna alleen maar mannen.” Even later voelde ze een hand op haar achterste. De onbekende dader verdween weer snel in de menigte. „Je zag de mensen springen en weglopen omdat de vuurpijlen tussen hun benen vlogen.”

Een vrouw van 28 vertelde radiozender WDR: „Op een afstand van tweehonderd meter ben ik wel honderd keer betast.” Een vrouw van 40 vertelde dat ze terwijl ze met haar vriend op het station liep, ineens door meerdere mannen in de borsten en billen werd geknepen.

Na ingrijpen van de massaal aanwezige politie deelde de menigte zich rond middernacht op in kleine groepjes. Maar de agenten hadden niet in de gaten wat er daarna gebeurde. Overal werden vrouwen omsingeld, op grove wijze intiem betast en beroofd door groepjes mannen. De voorzitter van de politievakbond van Noordrijn-Westfalen, Arnold Plickert, zei tegen het persbureau DPA: „Wat we hier hebben gezien, is in principe een georganiseerde actie.”

De minister van Binnenlandse Zaken van de deelstaat, Ralf Jäger, gaat er eveneens vanuit dat de acties zijn voorbereid. Hij zei tegen de Kölner Express: „We accepteren niet dat groepen Noord-Afrikaanse mannen zich organiseren om weerloze vrouwen met drieste seksuele aanvallen te vernederen.” 

De politiewoordvoerder in Hamburg zei dinsdag dat het een bekende strategie is van zakkenrollers om eerst handtastelijk te worden. Daar hebben inmiddels 27 vrouwen aangifte gedaan van beroving door groepen jonge mannen met Oud en Nieuw. Tien van hen zeggen ook te zijn aangerand. Volgens een politiewoordvoerder in Stuttgart zijn daar twee vrouwen beroofd en aangerand door een groep van vijftien mannen.

Lees ook het opiniestuk: Kom op mensen, dit laten we toch niet toe! #Keulen

Vluchtelingen

Op sociale media werd het verband met de vluchtelingenstroom snel gelegd. Zo vielen er op de Facebook groep NetT-Werk Köln harde woorden. Ene Roman Müller schreef: „Dat komt ervan… men kan toch niet zo naïef zijn om iedereen uit te nodigen en hopen dat het goed gaat?”

De sociaal-democratische minister van Justitie Heiko Maas waarschuwde om te snel verbanden te leggen. „In het strafrecht komt het er niet op aan waar iemand vandaan komt of welk paspoort hij heeft.”

Verschillende partijgenoten en Groene politici vielen hem bij. „Het gaat hier om geweld door mannen”, zei de Groene politica Claudia Roth. Zij wees iedere suggestie af dat het om typisch gedrag van Noord-Afrikanen zou gaan. De minister voor Emancipatie van de deelstaat Noordrijn-Westfalen, Barbara Steffens, ziet de gebeurtenissen als „de tip van een misselijk makende ijsberg”. Zij vindt dat geweld tegen vrouwen veel krachtiger veroordeeld moet worden. Maar Julia Klöckner, een opkomende politica van de CDU, wil het ook uitdrukkelijk zo benoemen als de daders „een bepaalde culturele achtergrond” hebben. „Het gaan niet alleen om strafvervolging, maar ook om preventie – en uiteindelijk om gerechtigheid.”

In een kort commentaar schrijft de Frankfurter Allgemeine Zeitung deze woensdag dat nu het vermoeden is versterkt dat misdaden van immigranten bewust worden verdoezeld.