Eerst maar eens met de computer leren omgaan

Laagopgeleide mannen vinden moeilijk werk. Het Haagse mannenhuis schiet te hulp. „Ik weet niet of ik op de linker- of de rechtermuisknop moet drukken.”

Hamed El Omari

Een mannenhuis was niet het idee van de Haagse sociaal werker Bilal Sahin (49) zelf. Het werd gevraagd door mannen uit het Haagse Laakkwartier, een wijk met een laag gemiddeld inkomen. De mannen vonden dat ze voorbij werden gestreefd door hun vrouwen. Die emancipeerden, werden zelfstandiger, gingen de tuinbouw in, namen computercursussen, leerden zwemmen.

En mannen? Die hingen in de kroeg en de moskee en leerden niets. „Mannen kunnen de vrouwen niet meer bijbenen”, zegt Sahin die de coördinatie van de drie oprichters overnam. „Deze mannen willen met de vrouwen mee-emanciperen. Anders houden ze de emancipatie van de vrouw maar tegen.”

En nu werkt Sahin al vijftien jaar in het Vadercentrum Adam, middenin het Laakkwartier tussen station Hollands Spoor en Rijswijk. De vaderrol moet volgens Sahin ruim worden geïnterpreteerd. Het kan ook een broer of oom zijn. Het gaat vooral om mannen die leren koken, naaien, met de computer omgaan. Ze krijgen een opvoedingscursus en doen vooral veel samen. Talloze vrijwilligers zijn actief. Tegenover het centrum is een Weggeefwinkel voor de lage inkomens. Er komen ook vrouwen in het mannenhuis, maar meestal naaien en koken de mannen. „Anders laten de mannen het erbij zitten en nemen vrouwen de zaak over”, zegt Sahin.

Conjunctuurgevoelig

Hij heeft op de site een lijstje gemaakt: mannen gaan veel eerder dood, mannen gaan half zo vaak naar de dokter als vrouwen, criminelen zijn meestal man, 80 procent van verslaafden is man.

Vooral de groep mannen met weinig opleiding en een laag inkomen blijft achter. Het is voor hen het moeilijkst om een baan te krijgen en te houden en om een partner te vinden. Volgens Jan Latten van het Centraal Bureau voor de Statistiek zijn laagopgeleide mannen rond de 30 vaker ex-echtgenoot of ex-vriend.

Mannen werken vaak in sectoren die conjunctuurgevoelig zijn of waar banen worden geautomatiseerd. De werkloosheid is bij de laaggeschoolden het sterkst gegroeid. Daar komt bij dat veel mannen die zwaar lichamelijk werk hebben gedaan, gehandicapt raken en licht werk aan het bureau moeten zoeken waar ze vaak minder geschikt voor zijn.

De meeste mannen in het Vadercentrum hebben geen werk. Volgens een analyse van Divosa, de vereniging van managers van sociale diensten, groeit het aantal uitkeringen en komen vooral 45-plussers moeilijk uit de bijstand en dat zijn vaak laaggeschoolde mannen.

Het CBS meldde vorige maand dat het percentage mannen met voldoende eigen inkomen om van rond te komen afneemt, terwijl het aantal financieel zelfstandige vrouwen juist groeit. In tien jaar tijd is het aantal financieel zelfstandige mannen tussen 20 en 65 gedaald van 70 procent tot 65 procent, terwijl het aantal vrouwen dat zichzelf financieel kan redden, groeide van 42 naar 48 procent.

Mannen zijn vaak ongewild niet financieel zelfredzaam. Vrouwen vinden het minder vaak belangrijk om financieel zelfstandig te zijn dan mannen, blijkt uit de Emancipatiemonitor 2014. Van de vrouwen van Turkse of Marokkaanse herkomst is slechts 25 procent economisch zelfstandig.

„In deze buurt zorgen de vrouwen voor het huishouden en werken de mannen buitenshuis. Voor mannen is dat een erezaak”, zegt Sahin. Die kostwinnersrol is ook belangrijk voor vrouwen. Bij verscheidene mannen in het Vadercentrum volgde op ontslag ook een echtscheiding.

Door een korting op de uitkeringen levert samenwonen geen financieel voordeel (meer) op. Een man die voor het eerst de hele dag thuis zit, dat geeft spanningen. Nu wonen die mannen alleen en ze kunnen de aangeleerde huishoudelijke vaardigheden goed gebruiken.