Poging oud-minister Bot om brieven geheim te houden mislukt

Bot verloor vandaag een kort geding dat hij aanspande tegen minister Van der Steur.

Oud-minister Ben Bot. Foto Koen van Weel/ANP

De brieven waarmee ex-minister Ben Bot bij het Openbaar Ministerie lobbyde voor een verdachte Libiër worden openbaar. Bot verloor vandaag een kort geding dat hij aanspande tegen minister Van der Steur om publicatie van de brieven te voorkomen.

NRC had met een beroep op de Wet openbaarheid van bestuur (Wob) om de brieven gevraagd. De kortgedingrechter in Den Haag bepaalde vanmorgen dat het belang van NRC bij een spoedige openbaarmaking zwaarder weegt dan de bezwaren van Bot, zijn Libische cliënt en diens bedrijf. Het OM verstrekt de brieven nu aan NRC.

In zijn brieven nam ex-minister Bot (78) het op voor de Libiër Ismael A. Hij is een vermogende zakenman uit de clan rond kolonel Gaddafi. A. wordt door het OM verdacht van het wegsluizen van geld uit Libische staatsfondsen. Ook het bedrijf van de Libiër, vermogensbeheerder Palladyne International Asset Management, is verdachte.

De drie spanden twee weken geleden samen een kort geding aan tegen minister Van der Steur (Veiligheid en Justitie, VVD). Het was een ultieme poging om openbaarmaking te voorkomen. Bot, die in het openbaar ontkende dat hij een kort geding had aangespannen, liet zich vertegenwoordigen door de advocaat van de Libiër.

Weggelakt

In de Wob-procedure die aan het kort geding voorafging besloot het OM, namens de minister, de brieven aan NRC geven. Bot, die na zijn vertrek als minister in 2007 lobbyist werd, vroeg de rechter dit besluit te schorsen. In afwachting van het oordeel van vandaag werd de openbaarmaking uitgesteld.

Het verzoek van Bot die “ernstige en principiële bezwaren” had tegen openbaarmaking, is afgewezen omdat de rechter vindt dat het OM al in voldoende mate tegemoet gekomen is aan Bot en de twee andere verzoekers. Zo zijn privacygevoelige passages weggelakt en wordt geen informatie over het strafrechtelijk onderzoek verstrekt. Tegelijk weegt de rechter het belang van openbaarheid zwaar. NRC betoogde, als belanghebbende tijdens het kort geding, dat openheid over lobbywerk van oud-bewindspersonen van groot maatschappelijk belang is en nieuws “een bederfelijk goed” is.

Bot stuurde tussen oktober 2014 en maart 2015 drie brieven aan de hoofdofficier van het Functioneel Parket, Marianne Bloos, waarin hij vroeg om opheffing van het beslag dat het parket gelegd had op de bezittingen van de verdachte Libiër. Tegen de man loopt een strafrechtelijk onderzoek wegens witwassen, oplichting, valsheid in geschrifte en verduistering van 28,5 miljoen dollar uit Libische staatsfondsen. Ook vroeg Bot in zijn brieven om de Libiër ruimer te voorzien van onderzoeksinformatie.

700 miljoen dollar

Ismael A. is een schoonzoon van een voormalige Libische premier. De FIOD deed in 2013 invallen in de woning van de Libiër en bij het bedrijf Palladyne International Asset Management in Amsterdam, waarvan hij directeur is. Palladyne beheert 700 miljoen dollar aan vermogen uit Libische staatsfondsen. Ook in Noorwegen, Zwitserland en de Verenigde Staten lopen onderzoeken naar verdwenen Libische miljoenen.

Bot werkt voor lobbykantoor Meines Holla & Partners, waar hij partner is. In zijn onlangs verschenen memoires, Achteraf bezien, staat over zijn jarenlange lobbyactiviteiten slechts één zin, op de één na laatste pagina: „Niet lang daarna begon ik als consultant in Den Haag, een functie die ik met veel genoegen vervul tot op de dag van vandaag”.

De uitspraak:

Uitspraak