In de schoenenwinkels is het druk, naderend faillissement of niet

De winkels van Macintosh lijken op een faillissement af te stevenen. Klanten vinden dat ‘sneu’, zo vlak voor Kerst.

Een filiaal van Dolcis in Den Haag, een van de schoenwinkelketens van Macintosh. Foto David van Dam

De verkoopster bij Invito heeft slecht geslapen, maar dat komt niet door de financiële problemen van haar werkgever. Een beetje duf, maar monter is ze dinsdagmiddag aan het werk in de schoenenzaak in de Haagse Spuistraat. Verschillende klanten vragen naar de toestand bij de eigenaar van Invito.

Diezelfde ochtend heeft Macintosh uitstel van betaling gevraagd bij de rechtbank in Maastricht. Dat leidt vrijwel altijd tot een faillissement. De verkoopster, die niet met de media mag praten en om diezelfde reden haar naam niet geeft, blijft optimistisch. De winkel is nog gewoon open, vertelt ze klanten. Er zijn nog geen grote beslissingen genomen. „Er bestaat een goede kans dat wij worden overgenomen en dat Invito gewoon Invito blijft.”

Ook bij Manfield, iets verderop, staat een vrolijke verkoopster achter de kassa. Ze maakt met iedereen een praatje en geeft tips om extra korting op te strijken bij een bestelling via de website („Twee paar schoenen op één adres mag niet, maar dan geef je toch het adres van de buren door?”). De schoenenwinkel zit middenin de uitverkoop en de feestdrukte. Naderend faillissement of niet.

Chris Veninga (63) vindt het „sneu” voor de mensen die bij de schoenenwinkels van Macintosh werken. „Zo vlak voor Kerst.” Haar dochter Esther (35) heeft net een paar schoenen gekocht bij Manfield. De vrouwen hopen niet dat de winkels verdwijnen. „Dan wordt het wel erg leeg in de winkelstraat.”

Macintosh is het moederbedrijf van Dolcis, Invito, Manfield, Pro 0031, Scapino en Steve Madden. Ook de Belgische Brantano-keten hoort bij de groep.

Liever schoenen van twee tientjes

Macintosh kampt met een torenhoge schuld. Doordat het bedrijf gewoonweg niet genoeg schoenen verkoopt, verslechtert de situatie met de dag. Chris Veninga kwam vroeger vaak bij Manfield, zegt ze, maar nu koopt ze haar schoenen steeds vaker bij Van Haaren. „Dan ben ik voor twee tientjes klaar en ze zien er prima uit. Ik hoef er echt geen tien jaar mee te doen.” Bij Manfield kost een paar leren dameslaarzen al gauw 110 euro.

Macintosh is zwaar getroffen door de economische crisis. Consumenten kochten niet alleen minder, maar ook goedkopere schoenen. En dan was er nog de opkomst van het online shoppen. Niemand had voorzien dat consumenten daadwerkelijk massaal online schoenen zouden kopen. Toch gebeurde dat. En Macintosh reageerde daar pas veel te laat op met de introductie van een eigen webshop, Intreza. Moeder en dochter Veninga hebben nog nooit van die site gehoord, zeggen ze.

Dozen in de winkel

Al jarenlang maakt Macintosh verlies – vorig jaar nog 102 miljoen euro op een omzet van 870 miljoen – en kwakkelt het bedrijf verder. Vrijwel ieder kwartaal kregen de weersomstandigheden de schuld als de resultaten tegenvielen. Het was in september en oktober zo warm, dat consumenten geen winterschoenen gingen kopen, luidde dan het verhaal. Of: het was zo’n tropische zomer, dat de winkelstraten leeg bleven en we met onze voorraad bleven zitten.

De top van Macintosh bleef altijd optimistisch en verwees steevast naar de aangekondigde verbeterplannen. Nadruk op internetverkoop en service in de winkels stonden daarin centraal. Bij Manfield werden bijvoorbeeld de schoenendozen vanuit het magazijn naar de winkel gehaald, zodat de verkopers niet steeds naar achteren hoefden om iemands maat te zoeken. Dit zou het klantcontact ten goede komen. Deskundigen reageerden vernietigend op de plannen. Te mager, zeiden ze, en te laat.

Bij Manfield in Den Haag is deze middag aan klanten geen gebrek. Maar lang niet iedereen kan er slagen. Een vrouw met een windjack aan en een rugzak op („Manfield is mij vaak net te duur”) zoekt voor de feestdagen een paar bruine, suède laarzen, maar kan die niet vinden.  Ze verzucht: „Dan ga ik toch maar naar de Bijenkorf.”