Ik ben die ik ben op Facebook

Ben jij wel wie je zegt dat je bent? Net voor Kerst paste Facebook de voorwaarden voor het gebruik van je eigen naam weer eens aan. Op andere netwerken mag je jezelf noemen zoals je wilt. KareldeGrote, HondvandeBuren of BroodjeTenenkaas – geen probleem. Facebook heeft een hekel aan bijnamen. Mensen met exotische achternamen, maar ook travestieten en transgenders, merken dat Facebook hun accounts blokkeert zodra duidelijk is dat hun naam niet overeenkomt met die in hun paspoort.

Facebooks nieuwe voorwaarden zijn geen echte beleidsverandering. Het wordt alleen iets moeilijker voor klikspanen om een nepnaam aan te geven bij de Facebook-politie. Daarnaast gaat Facebook ‘persoonlijker contact’ onderhouden met gebruikers die een afwijkende naam voeren. Van mens tot mens.

Facebook houdt vast aan echte namen omdat mensen zich online dan verantwoordelijker zouden gedragen. Je beledigt of valt anderen minder snel lastig als je dat onder je eigen naam moet doen, is het idee.

Er is ook een commerciële reden. Facebook wil de voornaamste online identificatiemethode zijn. Een universele login voor andere diensten, zoals betaalapplicaties of online winkels. Daarvoor heb je iemands werkelijke identiteit nodig. Dus voeren we braaf onze echte gegevens in.

Als Jezus tweeduizend jaar later geboren was zou hij moeite hebben gehad om een Facebook-account aan te maken. Onder welke naam zou hij zich moeten registreren? Christus, Jesjoea, JHWH of Immanuel? Achternaam? Ik ben, die ik ben, zou zijn vader zeggen.

Facebook wil dat we zijn wie we zijn. Toch doen we vooral alsof we onszelf zijn. Juist omdat onze echte reputatie op het spel staat, hangen we onze tijdlijn vol met schoongewassen momenten: een ongeloofwaardige selectie uit een leven vol middelmatigheid en misère.

Afgelopen weekend zakte ik diep en intens door met een groep vrienden die ik vijfentwintig jaar niet had gezien. Hun Facebook-tijdlijnen bevatten – net als die van mij – louter hoogtepunten, die niets vertelden over wat er werkelijk in hun leven was gebeurd.

We pakten de draad op waar hij was blijven liggen, openhartig. Leerzaam was te horen hoe zij zich mij herinnerden, in het pre-Facebooktijdperk. Hoe ik als langharige puber de Achterhoek onveilig maakte, wie er met wie ging en welke brommer het hardst reed. Verhalen die ik allang vergeten was, wierpen een nieuw licht op mijn persoon. Ik ben, die ik was.

En vooruit, nog één biertje dan.