Achilles was een gevoelig mens

Illustraties Cyprian Koscielniak

De these van David Rijser dat Achilles een terrorist was zoals Abdelhamid, is interessant (NRC Handelsblad, 11 december) Jammer alleen dat zijn premisse niet deugt. Rijser stelt dat Achilles bezeten is van een alles verterende woede, radicaal weigert deel te nemen aan gedeelde sociale en morele codes, ‘nee’ zegt tegen de wereld, en dat het hem om rauwe wraakzucht ging.

Niets is minder waar. Achilles betoont zich juist een gevoelig mens. Hij is niet zómaar beroofd van zijn bezit, maar van een slavin die krijgsbuit was, Briseïs, op wie hij tot over zijn oren verliefd was geraakt. Het was Agamemnon die zijn functie als opperbevelhebber misbruikte voor zijn hebzucht, en hem Briseïs afnam.

Rijser citeert de opening van de Ilias maar half. Want na de geciteerde verzen komen er die beschrijven dat Achilles aan het strand zit en tranen met tuiten huilt. Zijn moeder, een zeenimf, brengt het probleem naar de Olympus, en dáár breekt de echte controverse pas uit. En hoezeer niet Achilles, maar Agamemnon fout zat, blijkt uit de passage verderop waarin Agamemnon Briseïs teruggeeft en, schuldbewust, tegen Achilles zegt dat hij haar met geen vinger heeft aangeraakt.

Wat er ook zij van de latere razernij van Achilles tegen het lijk van Hector, het hele verhaal dat Rijser vertelt over het terrorismegehalte van Achilles steunt niet op de Ilias die ik gelezen heb.