‘Spitze, toll, grossartig!’

Duitsland veroveren was dit jaar het voornaamste doel van de populairste Nederlandse televisievrouw.

Foto's: Bastiaan Heus

Een enorm spannende vuurdoop”, zo noemt Chantal Janzen het. Het is donderdag 21 mei en de 36-jarige actrice, zangeres, musicalster en tegenwoordig vooral tv-presentatrice heeft net een reeks van negen shows van The Voice Kids Germany gemaakt voor de Duitse commerciële televisiezender Sat.1. Ze is nog lichtelijk beduusd van het avontuur. „Ik ben geen thrill seeker. Ik durf niet in de achtbaan en ik heb hoogtevrees. Maar qua werk vind ik het leuk om het mezelf zo moeilijk mogelijk te maken. Ik wil over grenzen heen.”

2015 is een bijzonder jaar, zegt Janzen in een zitje van het chique Conservatorium hotel in stadsdeel Oud-Zuid in Amsterdam. Ze bestelt thee en laat de gast alle koekjes opeten. Het hotel – en de sportclub in de kelder – is op loopafstand van de woning die ze deelt met echtgenoot Marco Geeratz (44) en hun zoon James (6). Voor het eerst sinds vijftien jaar zal Janzen niet te zien zijn in het theater. Dit jaar staat in het teken van de verovering van Duitsland.

In het voorjaar van 2014 werd Janzen benaderd voor het avontuur. Taco Ketelaar, de Nederlandse programmabaas van de Duitse commerciële zender Sat.1, ziet haar als de ideale presentatrice. „Zij heeft precies de charme, dat ontwapenende en dat directe waar de Duitsers zo van houden”, zei hij tegen De Telegraaf. „Ik pas bij het profiel van de zender. Ze richten zich op de leeftijdsgroep 20-49. De Duitsers wilden iemand die niet alleen kan presenteren maar ook kan zingen en dansen”, vertelt Janzen.

Het besluit om voor de Duitse televisie te gaan werken noopte tot drastische keuzes. „Óf mijn gezin moest weg óf het theater. Maar ja, het afstaan van een gezin is een beetje gek: wie wil dat nu hebben? Dus ben ik gestopt met mijn grote liefde: het theater”, zegt Janzen zonder een spier te vertrekken. Het is het soort droge Limburgse humor waar de in Tegelen geboren Janzen – die op haar 19de naar Amsterdam verhuisde – in excelleert.

Koeterwaals

Het buurland is voor haar in veel opzichten vertrouwder dan Hilversum. „Ik ben opgegroeid met Duitse tv. We gingen in Duitsland op vakantie en het dialect van Tegelen klinkt ook erg Duits”, zegt ze. Desalniettemin voelde de overstap vreemd in het begin. „Ik ging er met duizend kilo lood in mijn schoenen naar toe. De eerste dag was ik doodnerveus en vroeg me de hele tijd af: waarom wil ik dit? Het Duits leek wel koeterwaals.”

Ter voorbereiding consulteerde Janzen collega Linda de Mol die ruim twintig jaar geleden in Duitsland carrière op televisie maakte. „Ik heb Linda gevraagd: wat zijn dat voor snuiters daar? Ik doe het moeilijkste want ik kan niks aflezen van een autocue omdat ik gesprekken heb met de kinderen backstage. Ik moet spontaan kunnen reageren als iemand bijvoorbeeld zegt: ‘ik heb net van de zenuwen in mijn broek gescheten’ of ‘mijn konijn is vanochtend doodgegaan’. Hierdoor was dit echt een vuurdoop keer twaalf. Ik moest gewoon lullen in een vreemde taal.”

Eind mei gaat Janzen in München praten over een rol in Superkids, een talentenjacht voor ‘de grootste kleine talenten’. De onderhandelingspositie is niet slecht. Haar eerste programma in Duitsland behaalde bijna vier miljoen kijkers. Ze ambieert nu een rol als jurylid. „Dan kun je meer van jezelf laten zien dan bij het presenteren. Nu vraagt niemand om mijn mening. Ik ben alleen doorgeefluik. In Duitsland bestaat het idee dat je pas jurylid in een entertainmentshow kunt zijn als je iemand bent.”

Janzen oefent die dagen al volop met recenseren. Via Twitter levert ze venijnig commentaar op de deelnemers aan het Eurovisie Songfestival in Wenen. „Ik vind het verschrikkelijk, dat festival, maar daarom is het juist leuk om erover te twitteren”, zegt ze. En nee, ze zou voor geen goud zelf willen deelnemen. „Nee, natuurlijk niet. Ik kan niet meedoen aan die kermis. Ik ken dat milieu ook helemaal niet. Om als mezelf iets te zingen, vind ik de hel. Ik ben geen popartiest.”

Op Twitter informeert Janzen haar ruim 81.000 volgers dagelijks over haar programma’s maar ook over zaken als het opruimen van de kledingkast, het gedrag van haar zoontje of de toestand in de wereld. ‘Die mensen in Parijs. Ik blijf er maar aan denken’, meldt ze in een Tweet op 15 november. Aanvankelijk had Janzen het naar eigen zeggen niet begrepen op wat ze zag als „wezenloos getut” of hysterisch geklets via social media. Maar tegenwoordig is ze zelf een enthousiast gebruiker. „Ik moest vaak een teiltje pakken als ik zag wat mensen om me heen deden op Twitter. Dat mensen dan schrijven: ‘ik zit lekker even een tosti met kaas te eten’ en dan een foto van een tosti erbij zetten. Vooral in mijn vak overdrijven mensen nogal. Dan antwoorden ze dat het ‘helemaal toppietop’ was als ze de vraag krijgen hoe bijvoorbeeld het eten was in een restaurant. Tief toch op! Wat hebben ze dan gegeten? Hamburger met bladgoud? Op die momenten voel ik me altijd een enorme boerin uit Tegelen.”

In het begin van haar loopbaan dacht ze nogal eens dat ze zich als timide Limburgse moest aanpassen aan haar nieuwe milieu. „Ik dacht dat ik een vlotte Noord-Nederlander moest worden. Dat heb ik de laatste jaren losgelaten. Het klatergoud is superleuk maar je kunt in deze artiestenwereld ook functioneren door jezelf te blijven. En ik mag toch echt mijn eigen ding doen. Tot nu toe gaat me dat goed af. Authenticiteit is belangrijk. Je hoeft niet toppietop te zijn om te slagen in dit vak.”

Vogelvoer

„Dit is verschrikkelijk, echt niet te eten”, roept Chantal Janzen en ze schuift de kom met rucola die ze net van een assistente heeft gekregen resoluut van zich af. „Het is een soort vogelvoer.” Als alternatief avondeten grijpt ze naar een banaan op de fruitschaal. Het is zondagnamiddag 22 november. Haar vaste visagist Leco van Zadelhoff heeft Janzen net gekapt en bepoederd in de kleedkamer van studio 2 in Hilversum. Ze is in afwachting van de live uitzending van Carlo’s TV Café. In dit wekelijkse praatprogramma van Carlo Boszhard – een van haar beste vrienden – is Janzen vandaag de co-host.

In deze maand van terreur in Europa en de eerste nachtvorst is het moeilijk om Chantal Janzen een avond niet op televisie te zien. Een dag eerder presenteerde ze bij RTL4 haar zaterdagavondshow Het Collectief Geheugen (1.239.000 kijkers) en twee dagen daarvoor werd haar meest succesvolle programma Chantal blijft Slapen (bij collega’s Beau van Erven Dorens en Kees Tol) uitgezonden. De uitzending trok 1.684.000 kijkers, alleen het NPO1 journaal van 20.00 uur werd door meer mensen gezien. Later die avond was ze ook nog op RTL5 te gast bij de talkshow van Jandino Asporaat.

‘Verandert alles wat Chantal Janzen aanraakt in goud? En hoe gaat ze om met het aanhoudende succes?’ Het zijn twee van de vragen die volgens de website van Carlo’s TV-café in de tv-show zullen worden beantwoord. Boszhard opent evenwel met een gesprek over een tweet van twee dagen eerder waarin Janzen schreef: ‘Ik vind opvoeden soms best moeilijk’. Boszhard wil weten of hij zich zorgen moet maken. Niet echt, zegt Janzen, maar ja soms vraagt ze zich gewoon dingen af: „Hoe hou ik alle ballen hoog? Met moeder zijn én werken én vrouw zijn? Je moet ook af en toe nog wakker in bed liggen want anders gebeurt er natuurlijk niks.”

Het zijn dit soort ontboezemingen die haar fans doen smelten. Chantal is ‘een heerlijke nuchtere Hollandse meid’. Het is een van de vele kenmerkende reacties op Twitter over Janzen. Petra van Heulen, werkzaam in de thuiszorg en ‘super fan’ van Chantal, overhandigt Janzen na de tv-show een cadeautje voor haar zoontje James. Ze twittert dagelijks over Janzen. „Een ontzettend lief en leuk mens. Mensen denken dat ze zich aanstelt maar dat is niet zo. Ze is heel naturel.”

Toch zijn er aan het eind van het jaar ook kijkers die mopperen over een overdosis Janzen op tv. Zo vaak als in 2015 was ze nooit eerder op tv te zien. Een enkeling vermoedt dat er sprake is van „een storing” waardoor de beeldbuis niet meer verandert. Janzen heeft wel enig begrip voor de klagers. „Het is dit jaar ontzettend druk. Dat had voor mij ook niet gehoeven zo. Ik wil natuurlijk dat zo veel mogelijk mensen kijken en dat mijn programma’s worden uitgezonden op de meest voordelige time slots, dagen en maanden. Maar ik ben nu blij als ik even niet op televisie ben. Ach weet je wat het is: ik wilde als kind een snoepje. En nu mag ik zelfs in de snoepwinkel wonen! Knappe jongen die dan nog weigert.”

In oktober won Janzen de Zilveren Televizier-Ster. Het is een door de kijkers toegekende onderscheiding voor de beste televisievrouw. Ze kreeg die prijs ook al in 2014. Janzen zegt geen idee te hebben waarom de kijkers haar al twee jaar het meest waarderen. „Ik wil het ook niet weten want dan ga ik erop letten. Ik wil me niet gaan gedragen op een manier die mensen van me verwachten.”

Entertainment

In het dankwoord voor de Televizier-Ster benadrukte Janzen dol te zijn op het maken van entertainment en amusement. Voor haar zijn dat „geen vieze woorden”, voegde ze eraan toe. Ze zei het omdat ze naar eigen zeggen van theatercollega’s nogal eens kritiek krijgt op haar ‘platte’ televisiewerk.

„Ik vind het heel gaaf om in een musical over het leven van André Hazes te staan, gemaakt door kleinkunstgoeroe regisseur Ruut Weissman. Over die musical [waarin ze de rol van Rachel Hazes vertolkte, red.] schreef Hein Janssen in 2013 in de Volkskrant dat ik ‘een actrice van formaat’ was. Maar tegelijkertijd sta ik in mijn tv-programma De Jongens tegen De Meisjes met een ei in mijn mond een ballon op te blazen. Dan zeggen mensen tegen mij: ‘waarom doe je dat nou? Dat heb je toch niet nodig want je doet het zo goed in het theater’. Maar misschien heb ik het wel voor mezelf nodig. Ik vind entertainen uiteindelijk het aller, allerleukste om te doen. Ik heb een unieke positie: ik kan highbrow én low culture doen. Er zijn niet veel mensen die een prachtige productie in het De La Martheater maken en daarnaast ook gewoon bij RTL een scheet mogen laten. Die afwisseling maakt mijn leven juist zo heel erg leuk.”

Het meest ingenomen is Janzen evenwel met de voorspoedige inname van Duitsland. Ze mocht inderdaad jureren bij Superkids. „Ze doet het fantastisch”, zegt Taco Ketelaar van Sat.1 desgevraagd. „De Duitse kijker heeft haar omarmd: op prime time vrijdagavond. Janzen heeft charme en humor. Een combinatie die in Duitsland dun gezaaid is.” De angst de Duitse taal niet voldoende te beheersen, is ongegrond gebleken. „Ik heb veel uit mijn hoofd geleerd”, zegt Janzen. Alle woorden voor fantastisch bijvoorbeeld. „Je kan niet zesduizend keer geweldig zeggen. Maar wel spitze, toll, grossartig, hervorragend, unglaublich en nicht zu fassen.” In 2016 zal Janzen wederom voor de Duitse televisie werken. Daarna keert ze mogelijk in Nederland terug als musicalster in het theater.

„Ik ben blij dat de keuze voor Duitsland een goede beslissing is gebleken. Ik ben er niet verguisd. Het heeft me zoveel zelfvertrouwen gegeven dat ik niet meer alleen hypergedisciplineerd met mijn werk bezig ben”, zegt Janzen.

De constatering maakt haar steeds vrolijker. Gisteravond vertelde een goede vriend haar nog dat ze de laatste tijd ‘een heel ander mens’ lijkt. Ze eet wat ze wil, gaat naar de film of theater. Voor haar lol. Er zijn nu zelfs regelmatig avonden dat Janzen tot middernacht doorzakt met oude vrienden. En dan wordt er geen seconde over het werk gesproken. „Het klinkt misschien debiel of heel simpel, maar dat is zó fijn.”