brieven

Illustratie Cyprian Koscielniak

Niet loslaten

In 2004 werd de start van de toetredingsonderhandelingen met Turkije gezien als het grootste succes van het Nederlandse EU-voorzitterschap onder leiding van premier Balkenende. Elf jaar later is Nederland opnieuw voorzitter van de Europese Unie. De coalitie van toen wil de onderhandelingen met Turkije nu stoppen. Maar we moeten Turkije juist niet loslaten, want onze relatie met Turkije is niet vrijblijvend. Op het gebied van mensenrechten, rechtsstaat en persvrijheid holt Turkije achteruit. Het huidige Turkije kan daarom geen lid worden van de EU. Maar dat betekent niet dat we Turkije moeten loslaten. Niet omdat de Commissie een positief voortgangsrapport heeft geschreven; dat rapport was kritisch. En ook niet omdat we Turkije willen helpen vluchtelingen goed op te vangen. Turkije is een belangrijke partner, een NAVO-lidstaat, een land aan de rand van Europa en een buurland van brandhaard Syrië. De EU is gebaat bij rust, welvaart en harmonie in de landen om ons heen. In Turkije ontbreekt die rust. Als we stoppen met de toetredingsonderhandelingen, zijn de problemen niet weg. Het is tijd om de formele gesprekken te starten over de rechtsstaat, over justitie, over mensenrechten en over persvrijheid – juist die onderwerpen.

Geldermalsen

Vrij naar Marsman

Denkend aan Holland

zie ik boze mensen

met zwarte capuchons

in Geldermalsen staan

rijen ondenkbaar

Syrische vluchtelingen

familie verloren

hel ondergaan

en in hun wanhopige

ogen verzonken

de hoop

op een nieuw land

in steden en dorpen

op haatspuwende fora

angst en populisme

broedt grote weerstand

de toon is er verstikkend

en tolerantie wordt er langzaam

door grijze figuren

vakkundig vermoord

en in alle gewesten

wordt de stem van de liefde

respect en begrip

al lang niet meer gehoord.

Joep Smeets

Frans Timmermans

Een verademing

Sebastien Valkenberg is ‘filosoof en publicist’. Wil zeggen: iemand die meningen produceert en er vervolgens over schrijft. In NRC is bijna wekelijks een stuk van hem aan te treffen. Met het ‘publicist’-zijn zit het dus wel goed. Met het denkwerk wat minder. In zijn bijdrage van afgelopen zaterdag (12/12) opende hij de aanval op Eurocommissaris Frans Timmermans. Moraal van het verhaal: politici moeten ophouden met oproepen tot solidariteit en beschaving en al dat fraais, en zij moeten zich richten op concrete vraagstukken zoals ‘Is het tijd voor een salafismeverbod?’ Is het Valkenberg ontgaan dat politici zich elk uur met zulke concrete vraagstukken bezighouden? Ik vermoed dat Timmermans zich wekelijks over meer juridische en politieke oplossingen buigt dan Valkenberg in een heel leven. ‘Eurocommisaris’ is dan ook een beschermd beroep; ‘filosoof en publicist’ mag iedereen zich noemen. Het is wat mij betreft een verademing als politici tijd en gelegenheid vinden om zich in de ziel te laten kijken en iets te schrijven dat uitgaat boven de waan van elke dag. Daar hebben we meer aan dan aan dit soort gemakzuchtige kritiek.

Stefan Paas hoogleraar theologie VU