Spoedcursus: behandel je freelancers ook eens als bakker

Beeld: iStock

Zzp’ers kunnen hun opdrachtgevers soms wel achter het behang plakken. Maandag werd #tegendebakker trending topic op Twitter - over dingen die mensen niet tegen de bakker durven te zeggen, maar wel tegen freelancers. “Je rekent je brood toch ook niet na drie maanden af, omdat de bakker zo lekker aan zijn CV aan het bouwen is”, klaagden twitteraars massaal.

Er lijkt een taak weggelegd voor werkgevers: prettig zakendoen met freelancers. Hoe dat moet, beschrijven onderzoekers Norm Smallwood en Jon Younger in hun boek Agile Talent, dat in februari 2016 uitkomt.

Klagen, klagen en nog eens klagen

Bedrijven maken steeds vaker gebruik van externe krachten: zzp’ers of freelancers. Zo bestond in 2015 al ruim een derde van het IT-personeel uit externen, stelt onderzoeksbureau METRI. En ook het totale aantal zzp’ers blijft jaarlijks groeien.

Maar hoewel die zzp’ers een groot aantal voordelen opleveren voor bedrijven - lagere kosten, grotere expertise, geen vaste contracten -, blijkt het huwelijk van beide kanten niet altijd even goed. Younger en Smallwood stelden een top vijf van wederzijdse klachten samen.

Ga met je muis langs de bolletjes voor meer informatie

Toch is er hoop. Volgens Younger en Smallwood kunnen bedrijven dit stappenplan hanteren om de relatie met hun externe krachten werkbaar te houden:

1. Baken doelen af

Is het werk dat externe krachten uitvoeren afgebakend én belangrijk genoeg? Younger en Smallwood stellen dat het van belang is dat zzp’ers het gevoel hebben van betekenis te zijn voor het bedrijf: dit versterkt hun betrokkenheid. Heldere doelen zijn daarbij belangrijk. De zzp’er weet wat hij gedaan moet krijgen tegen welke beloning en de werkgever kent de verwachte uitkomst. Wijzigen de doelen? Dan moet de loononderhandeling ook opnieuw.

2. Geef feedback

Externe krachten moeten niet alleen helder voor ogen hebben wát ze moeten doen, maar ook hoe ze zichzelf daarin kunnen verbeteren. Wat zijn de verantwoordelijkheden? En zijn interne collega’s voldoende op de hoogte van die verantwoordelijkheden? Mocht iets niet helemaal soepel verlopen, dan kan er in zo’n geval gerichte feedback gegeven worden. Bovendien voorkom je op die manier dat vaste werknemers de ‘schuld’ op de zzp’er afschuiven.

3. Betrek iedereen bij de organisatie

Een borrel? Zorg dat alle externe krachten ook uitgenodigd zijn. Veranderingen in werkwijze? Stel zzp’ers ook op de hoogte. Younger en Smallwood stellen: externe krachten zijn nóóit enkel goed voor hun expertise. Ze hebben net zo goed slimme en werkbare ideëen over het bedrijf, dus luister er naar. Behandel je zzp’ers zoals je elke werknemer zou behandelen.

4. Hanteer duidelijke regels

Zorg dat de organisatie ook bureaucratisch is ingesteld op het inhuren van externe krachten. Beschouw zzp’ers niet als ‘noodzakelijk kwaad’, maar als een afdeling die aandacht verdient. Worden er heldere contracten opgesteld? Wie stelt die contracten op? En wie is het aanspreekpunt wanneer er problemen zijn? Worden facturen op tijd afgehandeld? Kortom: voer een helder freelance-beleid.

Die punctualiteit geldt overigens ook voor zzp’ers zelf. Irene van Hest van FNV Zelfstandigen:

“Wacht niet te lang met het sturen van een factuur. Je geeft daarmee het signaal af dat je je administratie op orde hebt en tijd voor jou belangrijk is.”