Column

Onverdraagzaam Saoedi-Arabië is helaas een onmisbare bondgenoot

De Verenigde Staten en Europa verkeren al jaren in een staat van ontkenning. Ze weten heel goed, op z’n minst sinds 9/11, dat er een relatie bestaat tussen de opkomst van jihadistische terreurgroepen en Saoedi-Arabië, dat zijn onverdraagzame, ultraconservatieve versie van de islam over de wereld verspreidt.

Maar ze doen alsof ze het niet zien. Ze blijven Saoedi-Arabië beschouwen en benaderen als gewaardeerde bondgenoot, een bondgenoot zelfs in de strijd tegen Islamitische Staat. Terwijl deze terreurgroep onmiskenbaar een „tovenaarsleerling van Saoedi-Arabië” is, zoals het geformuleerd werd in een van de artikelen die deze krant afgelopen week aan dit land wijdde.

De laatste tijd klinken er gelukkig steeds meer stemmen die wijzen op deze ongerijmdheid. In de Verenigde Staten, maar ook in Europa. Zondag verweet de Duitse vicekanselier Sigmar Gabriel (SPD) Saoedi-Arabië indirecte steun aan terrorisme te verlenen. Hij wees op de salafistische moskeeën die over de hele wereld met Saoedisch geld worden gefinancierd en waar „wordt opgeroepen tot geweld en mensenhaat”. Het land zou duidelijk gemaakt moeten worden dat „de tijd van wegkijken voorbij is”.

Dat is een goed advies. Maar hoe de relatie van het Westen met Saoedi-Arabië er dan wél zou moeten uitzien, is minder duidelijk. Het land voedt niet alleen een gevaarlijk extreme vorm van de islam, het schendt bovendien systematisch de mensenrechten van eigen burgers, inclusief onthoofdingen, en het voert een verwoestende oorlog in buurland Jemen.

Maar het is ook een belangrijke economische partner van het Westen – als olieleverancier, als grootafnemer van de producten van de wapenindustrie, als klant van bouw- en andere bedrijven.

En niet in de laatste plaats: Saoedi-Arabië is, als een van de belangrijkste machten in de regio, onmisbaar voor het vinden van een politieke oplossing voor de oorlog in Syrië en andere conflicten in het Midden-Oosten en Noord-Afrika.

Maar dit kan niet betekenen dat het Westen maar alles van Saoedi-Arabië moet dulden.

Zeker niet nu niet meer ontkend kan worden dat onze eigen veiligheid in gevaar wordt gebracht door de Saoedische buitenlandse politiek, waarvan verspreiding van het wahabisme al decennia een kernpunt vormt. Terwijl Iran vaak wordt afgeschilderd als bedreiging van de internationale vrede en veiligheid, geldt dat zeker zo sterk voor zijn grote rivaal Saoedi-Arabië.

Goede betrekkingen tussen Saoedi-Arabië en het Westen zijn voor beide partijen belangrijk. Maar horen, zien en zwijgen is daarvoor geen goede basis.