Ongenaakbaar met Ludovico Einaudi

Als er één skiester een komeetachtige, succesvolle opkomst beleefde, is het wel de Amerikaanse Mikaela Shiffrin. Het 20-jarige skitalent is de beste op de slalom en behoort tot de top op de reuzenslalom.

Mikaela Shiffrin na winst op de wereldbeker slalom in het Amerikaanse Aspen, Colorado. Foto Nathan Bilow/AP

Aanzwellende violen vullen je hoofd, tot pinnige pianoklanken de esoterische sfeer doorbreken. Muziek om op te zweven, maar ook weer niet. Muziek die je alert houdt. Muziek van de moderne Italiaanse pianist Ludovico Einaudi. Muziek die Mikaela Shiffrin raakt. Muziek die de Amerikaanse skiester optilt en tot grote hoogten opstuwt.

Muziek die de twintigjarige Shiffrin begin dit jaar ontdekte in Kroatië, waar op weg naar de wedstrijdloting haar chauffeur de auto liet vullen met het nummer Nightbook van Einaudi. Alsof de skiester door een bovennatuurlijk timbre werd beroerd, zo stroomden de geluidsgolven bij haar binnen. De muziek omsloot haar. Ze voelde onmiddellijk dat ze de dag erop goed zou skiën. En Shiffrin won in Zagreb de wereldbeker slalom.

Nightbook

Sindsdien is Einaudi een vriend, onmisbaar in haar skibestaan. Shiffrin downloadde alle beschikbare nummers van de jonge pianist en gebruikt zijn muziek om op drukke momenten rust te vinden, maar vooral als warming-up voor wedstrijden. Tegen de Amerikaanse krant The Washington Post zei de skiester: „Het is muziek die mij in een andere tijd zet en naar een andere plaats brengt. Je schenkt geen aandacht meer aan zaken die je nerveus, gestresst of droevig maken.”

Heeft Shiffrin Einaudi nodig om op de pistes boven zichzelf uit te stijgen? Je zou zeggen van niet, want als er één skiester een komeetachtige, succesvolle opkomst beleefde, is het wel die blondine uit Vail, Colorado. Shiffrin maakt als zestienjarige puber, aan de hand van moeder Eileen, haar entree in het wereldbekercircuit. Zeventien wereldbekerzeges, drie wereldbekerkampioenschappen, één olympische en twee wereldtitels verder is Shiffrin de koningin van de slalom.

Ze woonde te midden van skipistes

Een onstuimige opkomst met genetische componenten. Moeder Eileen Shiffrin groeide op in een skifamilie in de heuvels van het westen van Massachusetts. Vader Jeff Shiffrin skiede tijdens zijn studietijd intensief in Dartmouth, New Hampshire, in de achtertuin van de Ivy League School, die veel olympiërs heeft voortgebracht. Dat hun kinderen – Mikaela heeft een twee jaar oudere broer Taylor – zouden skiën, vonden Eileen en Jeff Shiffrin vanzelfsprekend. „Niet uit competitieoverwegingen, maar omdat het een familietraditie is en we intussen in Vail te midden van skipistes woonden. Waar kinderen die bij water wonen gaan zeilen, gingen onze kinderen skiën”, zei moeder Eileen tegen The Washington Post.

Vanaf het moment dat Eileen en Jeff Shiffrin het talent bij hun kinderen ontdekten, kapseisde hun houding. De kinderen kregen alle gelegenheid zich op te werken naar de top. Bij Taylor bleek dat het universiteitsteam van Denver, maar bij Mikaela ligt die op olympisch niveau. Eileen en Jeff Shiffrin stimuleerden hun kinderen met academische denkbeelden, alles volgens het principe hen de best denkbare sportomgeving te bieden.

Er mag geen seconde verloren gaan

Vader Jeff Shiffrin, een anesthesist, werd geïnspireerd door een wetenschappelijk artikel over de weg naar het grootmeesterschap in schaken. De tekst leerde hem dat met een consciëntieuze inspanning van duizend uur een incompetentie kan uitgroeien tot een competentie. Hij redeneerde verder en concludeerde dat professioneel niveau haalbaar moet zijn binnen 10.000 uur en meesterschap zo’n 20.000 uur in beslag neemt.

Maar 20.000 uur betekent een levenslange inspanning. Praktisch onuitvoerbaar dus. Pa Shiffrin vertaalde die theorie naar haalbare doelen. Zijn conclusie: laat geen seconde verloren gaan en werk altijd hard en effectief. Als je die aanpak in extremis doorvoert, garandeert hij dat je boven jezelf kunt uitstijgen.

Streven naar perfectie

Mikaela Shiffrin omarmde haar vaders theorie om voortdurend uit haar comfortzone te stappen al op jonge leeftijd. Uit vrije wil, bezweert ze. Zo is de skiester trainen leuk gaan vinden, zelfs de minder aantrekkelijke onderdelen. Dat Shiffrin geen kletskoek verkoopt, onderschrijft Kirk Dwyer, rector van de Burke Mountain Academy in Vermont, waar de skiester afstudeerde. Tegen The Washington Post zei Dwyer: „Mikaela streefde altijd naar perfectie, ook al besefte ze de onhaalbaarheid.”

Het was bij de Shiffrins ook geen discussie toen Mikaela op zestienjarige leeftijd rijp was voor de stap naar het wereldbekercircuit. Er was één voorwaarde: moeder Eileen moest haar begeleiden. Aldus geschiedde. Mikaela was er klaar voor, zei ze, ook al moest ze onderweg studeren. Geen punt met een moeder die van beroep lerares is. Ma Eileen kookte het dagelijkse potje en zorgde er mede voor dat dochterlief twee jaar terug afstudeerde.

Succes streek veel plooien glad

Voor Axel Hödelmoser, de hoofdcoach van het Amerikaanse skiteam, was de aanwezigheid van moeder Shiffrin geen punt. Hij begreep de situatie, al kostte het enige aanpassingen. Maar Hödelmoser herkende onmiddellijk het talent van Mikaela Shiffrin. Zo’n skiester laat je niet schieten.

De samenwerking verliep niet altijd gladjes, maar de volwassen houding van Mikaela en haar snelle succes streken veel plooien glad. In haar eerste seizoen won Shiffrin vijf wereldbekerwedstrijden en werd ze in Schladming wereldkampioen op de slalom. Die titel behaalde ze twee jaar later weer in Beaver Creek, Colarado, om in tussentijd ook olympisch kampioen te worden. Shiffrin ontpopte zich als de absolute ster van de slalom en in iets mindere mate van de reuzenslalom.