De kijker lijdt aan keuzejeuk

We kijken vaker naar Netflix, Youtube en Uitzending Gemist dan naar live-tv. Het aanbod versplintert, de aandacht ook.

Het wordt tijd dat tv-makers op en om het Mediapark zichzelf die ene existentiële vraag gaan stellen. Hoe kun je nog een Bekende Nederlander worden als iedere Nederlander naar een andere tv-zender kijkt, op het moment dat het hem of haar uitkomt?

Op dit moment heeft een op de zes Nederlandse huishoudens (1,2 miljoen) een abonnement op Netflix, de online videodienst die in 2013 werd geïntroduceerd. Zestig procent van de gekeken ‘tv-uren’ is geen live-tv meer. In plaats daarvan kijken we naar apps, online videodiensten, herhaalkanalen als Uitzending Gemist, RTL XL en SBS Gemist.

Het tv-aanbod is de afgelopen jaren sterk gefragmenteerd. In de jacht op kijkers – en advertentieopbrengsten – bouwen tv-zenders hun eigen app, zetten techbedrijven hun eigen videodienst op en beginnen kabelaars hun eigen tv-zenders en tv-series. En ondertussen proberen alle aanbieders die losgeknipte diensten opnieuw te bundelen.

Je zou er acute keuzejeuk van krijgen. Waar moet je op letten bij de keuze van een nieuw tv-abonnement?

1. Ziggo’s eigen zenders

De grootste tv-aanbieder in Nederland is Ziggo, met ongeveer 4 miljoen klanten. Sinds de fusie met UPC, vorig jaar, zijn Ziggo-klanten tot 6 procent meer voor hun abonnement gaan betalen. Ziggo wil graag dat klanten de Horizon Mediabox gaan huren, en niet hun eigen decoder kiezen. De Horizon biedt wel Replay TV, waarmee je veel zenders een week kunt ‘terugkijken’.

Hoewel de kabelaar snellere internetverbinding biedt, verliest Ziggo klanten aan KPN. Blijkbaar is nóg meer bandbreedte niet doorslaggevend in de keuze van het telecompakket.

Ziggo probeert klanten te behouden door hun Ziggo Sport aan te bieden. Voor jongeren introduceerde Ziggo afgelopen week nog een dagelijks programma van jonge YouTube-makers. ‘Tv voor jongeren die geen tv meer kijken, door jongeren die geen tv meer kijken.’ #First heet het, de moderne variant op Nederland 1.

2. KPN appt erop los

Hoeveel mensen KPN-televisie kijken, werd onlangs duidelijk toen een storing het interactieve tv-pakket bij 1,8 miljoen klanten platlegde. De meeste mensen pakten de tablet erbij en keken gewoon verder. KPN biedt via de koperlijn inmiddels genoeg snelheid om op de meeste plekken digitale tv aan te bieden. Je neemt tv-programma’s niet op op de harde schijf, maar ‘in de cloud’. Zo’n videorecorder op afstand werkt prettig.

KPN sleutelt, net als Ziggo, wat aan eigen tv-series. Interessanter is de recente toevoeging van de Netflix-app aan de eigen settop-box (decoder voor digitale tv-diensten). Zo probeert de provider je toch vast te houden. KPN kan als zelfstandig bedrijf makkelijker deals sluiten met externe partners dan Ziggo, dat dochter is van conglomeraat Liberty Global. (Ziggo’s Britse zusterbedrijf Virgin media biedt overigens wel Netflix aan). KPN bundelt de betaalde versie van Spotify met twee all-in-one pakketten. De Nederlandse provider is daarom nu één van de grootste afnemers van de muziekdienst.

3. Apple TV luistert niet

Apple belooft meester over de tv te worden met de Apple TV4. Dit is een kastje dat kan zoeken (door middel van een spraakcommando) in het aanbod van verschillende videodiensten. Roep ‘Modern Family’ en je krijgt het online aanbod voorgeschoteld op iTunes, Netflix en Hulu. In theorie dan. Het is terecht dat Apple dit apparaat van 179 euro als ‘de toekomst van tv’ afschildert: op dit moment werkt het nog niet echt. Zoekmachine Siri luistert op de Apple TV niet naar Nederlands en de Engelstalige Siri zoekt niet in Nederlandse apps– die zijn er nog weinig. De entertainmentbranche is sowieso voorzichtig om Apple toegang te geven tot kostbare programmering.

4. Amazon komt eraan

Meer video-aanbod uit de VS: Amazon Prime is een geduchte Netflix-concurrent die ook in het Verenigd Koninkrijk actief is. Amazon probeert Prime uit te breiden met andere videodiensten. Er is nu al een afspraak met betaalzender HBO, maar Amazon zou ook andere tv-zenders willen integreren. Als een van de weinige streaming-aanbieders staat Amazon toe dat je series downloadt, om ze bijvoorbeeld in het vliegtuig te bekijken. Amazon heeft ook eigen settopboxen, de Fire TV.

5. YouTube

Google-dochter YouTube is nog altijd de grootste online videoaanbieder. Maar YouTube voelt de druk van Facebook Video, dat adverteerders weglokt, en betaalde videodiensten die kijkers lokken. De nieuwe betaalde YouTube-versie (niet in Nederland) biedt weinig extra ten opzichte van de gratis versie. Google maakt wel de populairste mini-settopbox: de Chromecast. Zo kun je bijvoorbeeld de NPO-app via je telefoon ook op tv bekijken.

6. Alles behalve tv graag

Kun je ook een internetpakket bestellen zonder televisie? Ja, maar niet bij Ziggo of KPN. Je voegt zelf naar smaak online videodiensten toe als NLZiet of Play. KPN bouwde met Play een concurrent voor zijn eigen tv-pakket die ook bij andere aanbieders werkt. Voor 12 euro per maand (in het eerste jaar) een handvol livezenders en HBO-kanalen. Kijken gaat via tablet/telefoon of via Chromecast op het grote scherm. De meeste consumenten willen gewoon één aanbieder, zegt Ben Woldring van internetten.nl en digitelevisie.nl. Van de 785.000 mensen die op zijn sites aanbiedingen vergeleken, is 44 procent primair geïnteresseerd in een alles-in-één pakket, met tv, internet en vaste telefonie. Zo’n bundel is goedkoper en het is vooral minder gedoe.

7. En nu mobiel

Netflix staat al geïnstalleerd op 1,7 miljoen Nederlandse telefoons. De prijzen van mobiel dataverbruik dalen zo snel dat onderweg tv-kijken betaalbaar wordt. T-Mobile biedt in de VS sinds kort onbeperkt toegang tot videodiensten als Netflix of Hulu (de variant op Uitzending Gemist). Straks, als ook in Nederland de mobiele datalimieten verdwijnen, heb je niet per se meer kabel, dsl of glaskabel nodig. De keuzejeuk zal er niet minder om worden.