Wereldburger

Wij Rotterdammers houden ervan om te dwepen met Desiderius Erasmus (1466-1536). Maar in hoeverre houden we ons aan het gedachtengoed van de in Rotterdam – volgens sommige historici in Gouda – geboren filosoof?

We stonden te kijk voor het hele land toen bezorgde burgers in Beverwaard op z’n Rotterdams tekeer gingen tegen vluchtelingen. Ik kreeg er nostalgische gevoelens van: toen ik opgroeide in Rotterdam-Lombardijen was ‘oprotten naar je eigen land’ dagelijkse kost. De Centrum Democraten van Hans Janmaat hadden toen de grootste steun in Rotterdam. In wezen valt er een rode draad te trekken tussen het massale geweld tegen gastarbeiders in de Afrikaanderwijk van 1972 en de woede tegen ‘hun’ in het Beverwaard van 2015. Het is geen toeval dat de partij van de bezorgde Limburger tijdens de vorige Provinciale Statenverkiezingen nummer 1 werd in onze stad.

Rotterdammers van kleur zijn in dat opzicht ook ‘echt’ Rotterdams. Tijdens een zogenaamde demonstratie tegen terreur afgelopen september hingen Turkse Rotterdammers een enorme Grijze Wolven-vlag aan de Erasmusbrug. De Grijze Wolven zijn het Turkse equivalent van neonazi’s en hun vlag is het equivalent van een Keltisch Kruis.

Maar hoe dacht Erasmus, die we toch allemaal als het toonbeeld van Rotterdamsheid zien, over chauvinisme? Zijn adagium ‘de hele wereld is mijn vaderland’ staat sinds 1994 in neonletters boven de bibliotheek op Blaak. Terecht. Erasmus had niks met chauvinisme. Dat wil niet zeggen dat hij tegen het concept ‘vaderland’ was, integendeel, maar hij vond dat niet iets om extra trots op te zijn. Zo schreef hij meerdere malen ubi bene est, ibi patria est (waar je je prettig voelt, is je vaderland).

Gelukkig zijn er ook nog Rotterdammers die wel de Erasmiaanse gedachte onderschrijven. Rotterdam is ook de stad van mensen als Pietje Prik, waar ik in een eerdere column over schreef. Zij snappen bijvoorbeeld dat niet ‘hun’ de oorzaak zijn voor het huurwoningentekort, maar de uitverkoop van sociale woningen.

Vorige week kondigde wethouder Ronald Schneider, lid van nog zo’n ‘hun hebben het gedaan’-partij, aan 20.000 extra sociale huurwoningen te slopen en vervangen door dure huizen. We hebben meer Pietjes Prik nodig, want al dat gebrul over ‘ik krijg geen huurwoning omdat ‘hun’ voorrang hebben’ keerde zich toen niet tegen Schneider. De boze Rotterdammer bleef muisstil. Er kwamen geen hetzerige actiecomités in Beverwaard. Turkse Rotterdammers hielden geen opgewonden demonstraties. Vreemd.