Trage start voor snelladers Fastned

Snelladen duurt mensen toch te lang, Amsterdam biedt autobezitters een gratis (langzame) paal aan.

Artist impression van een snellaadstation langs de snelweg. Eind dit jaar wordt het vijftigste station opgeleverd. Beeld Fastned

De oprichters noemen Fastned „de Shell van de toekomst”, maar beleggers staan nog niet te springen om de aanbieder van snelladers voor elektrische auto’s. Het bedrijf bouwt in hoog tempo laadstations langs de Nederlandse snelwegen. Eind dit jaar wordt het vijftigste station opgeleverd, en het bedrijf heeft nog eens 150 vergunningen op zak voor vergelijkbare stations; geen land ter wereld heeft zo’n groot netwerk van snelladers.

Toch legde start-up Fastned (omzet in het derde kwartaal 22.500 euro) begin deze maand de uitgifte van certificaten van aandelen op mkb-beurs NPEX stil. Drie miljoen euro haalde het op deze manier op, terwijl het investeringsdoel bij de beursgang in juli 40 miljoen euro was. „We hadden natuurlijk op veel meer gehoopt, maar hoe hard het zou gaan was moeilijk te voorspellen”, zegt medeoprichter Michiel Langezaal. „De NPEX functioneert als beurs nog niet zo goed. Daarom discussiëren we intern of we er wel moeten blijven.”

16,5 miljoen financiering

Andere bedrijven halen wel hun investeringsdoel op de Nederlandsche Participatie Exchange (NPEX), de kleine tegenhanger van de Amsterdamse beurs die vooral bedoeld is voor minder grote bedrijven. Vorige maand nog haalde De Vegetarische Slager er in drie weken tijd 2,5 miljoen euro op in de vorm van obligaties.

Fastned, opgericht in 2012, kreeg in totaal 16,5 miljoen euro aan financiering. De vader van Fastned- oprichter Bart Lubbers (familie van oud-premier Ruud Lubbers), is vooralsnog de belangrijkste financier.

Stilleggen van de handel was nodig om professionele investeerders aan te trekken. Omdat de aandelen niet ‘uitverkocht’ raakten kon de koers niet stijgen. „Niet wenselijk voor de belegger”, aldus Langezaal.

Waarom blijven beleggers weg? Fastned lijkt overgeleverd aan marktontwikkelingen waarop het bedrijf niet veel vat heeft. Het bedrijf draait verlies (2,3 miljoen euro in 2014 exclusief kosten voor het bouwen van de stations) en wordt alleen winstgevend als het aantal elektrische auto’s op de weg flink toeneemt. Nu rijden er 5.000 rond die bij Fastned kunnen laden (het bedrijf richt zich uitsluitend op volledig elektrische auto’s) en daar komen er maandelijks zo’n 250 bij.

Langezaal verwacht bij een markt van 20.000 elektrische auto’s de eerste winstgevende stations te kunnen uitbaten. „De stations draaien bij vijftien laadbeurten al break-even. Nu al krijgen drukke stations vier tot vijf bezoeken per dag.”

Momenteel wordt er gemiddeld per Fastnedstation anderhalf keer per dag ‘getankt’, blijkt uit een berekening op basis van de hoeveelheid door Fastned geleverde kilowattuur (14.000 in september) en een minimale laadbeurt van 8 kWh (goed voor 50 kilometer in een Nissan Leaf). Het bedrijf rekent 0,79 eurocent per kWh en zet dus per kleine laadbeurt iets meer dan 6 euro om.

Ondanks de bescheiden markt waarop Fastned zich nu begeeft, verwacht Langezaal binnen twee jaar de definitieve doorbraak van de elektrische auto. „Vanaf januari wordt het nog voordeliger om elektrisch te rijden, omdat de zuinigste auto’s minder belasting gaan betalen. En binnenkort komt een nieuwe generatie auto’s op de markt, die qua prijs, actieradius en accukwaliteit nog aantrekkelijker is voor consumenten.”

Andere oorzaak voor de achterblijvende belangstelling onder beleggers is dat de meeste eigenaren van elektrische auto’s kiezen voor ‘langzame’ laadpalen die ze in de straat hebben staan. Nadeel van die laders is dat ze er soms wel acht uur over doen om een accu volledig op te laden. Daar staat tegenover dat ze goedkoper zijn dan snelladers. Ook moet je bij een snellaadstation langs de snelweg zeker twintig tot dertig minuten wachten op een volle accu. Dat is voor veel mensen veel tijd.

Thuisladers hebben dat probleem niet, omdat ze hun auto’s ’s nachts opladen. Snelladen lijkt nu dus nog vooral interessant voor mensen die grote afstanden afleggen, of in noodgevallen als de accu onderweg leeg dreigt te raken.

‘Oneerlijke concurrentie’

Wat evenmin bijdraagt aan de overstap naar snelladen is dat de gemeente Amsterdam, waar verreweg de meeste elektrische auto’s rijden, eigenaren een gratis (langzame) laadpaal aanbiedt. Oneerlijke concurrentie, vindt Langezaal. „Verdeel die subsidie liever gelijkwaardig tussen overheid en het bedrijfsleven.”

Het bedrijf krijgt langzamerhand ook concurrentie van andere aanbieders, al heeft het met zijn 200 vergunningen wel een enorme voorsprong. Bijna alle Schipholtaxi’s zijn inmiddels elektrisch, maar deze grootverbruikers rijden de Fastned-stations voorbij omdat ze op een eigen terrein snelladers hebben neergezet.

Ook heeft een aantal benzinepomphouders toestemming gekregen om snellaadpalen te installeren. Besluiten ze daar gebruik van te maken, dan krijgt de elektrische automobilist straks meer keuze op de snelweg: gooi ik mijn accu vol bij BP of tien meter verderop bij Fastned?