Column

Frans Bromet filmt in Israël de familievete met de Palestijnen

Frans Bromet filmt Israël in de documentaire ‘Welkom Thuis’ (KRO-NCRV)

Er was vroeger veel ruzie in de familie Bromet. Frans (71), die ooit beroemd werd door de serie Buren, praat erover met zijn oudere zus Carla, aan het begin van de documentaire Welkom Thuis (2DOC/KRO-NCRV) die Frans maakte met zijn dochter Silvia.

De al zeventig jaar voortwoekerende familievete kan misschien alsnog opgehelderd worden, nu tante Annie (99) nog in leven blijkt, in een Nederlands bejaardenhuis in Israël. Maar die wil niet met haar neef praten, omdat hij een antisemiet is. En dat terwijl zijn vader Joods was.

Het blijkt allemaal te maken te hebben met het confisqueren van een huis, van een bedrijf. En zo ontstaat een spannende, beetje rammelende metafoor, die wel een heel interessante film oplevert. Volgens een oorspronkelijk Nederlandse kolonist op de Westoever is het Joods-Palestijnse conflict een soort van burenruzie, tussen familieleden die erg op elkaar lijken.

Frans spreekt met Nederlandse Joden uit verschillende generaties die aliya hebben gedaan: het emigreren naar Israël omdat je alleen daar veilig bent voor antisemitische uitsluiting. De meesten zijn ervan overtuigd dat vroeger of later elke Nederlandse Jood tot die conclusie moet komen. En dat de internationale kritiek op Israël ook alleen maar verklaard kan worden uit jodenhaat, net zoals de ruzie met de agressieve bovenburen in Frans’ Amsterdamse jeugd door zijn vader geduid werd.

Hij blijkt zelfs nog achterneven te hebben in Israël, van wie een zelfs een kolonist die met een pistool op zak loopt.

Ondanks de aversie die de filmer koestert jegens de positie van Israël in de familievete met de Arabische buren en de confiscatie van hun huizen en land, voelt hij er zich toch ook altijd meteen thuis. En het blijft je familie. Om in de woorden van tante Annie te spreken: „Familie kijven, familie blijven.”

Je ziet niet vaak een documentaire over het Palestijns-Israëlische drama die zo open is: hard en kritisch, maar toch gemaakt vanuit natuurlijke affiniteit met de nazaten van Holocaust-overlevenden die elkaar de kop insloegen over eigendomsrechten.

Het familiebedrijf van Bromet maakt ook een jeugdserie die de VPRO elke zondagvooravond uitzendt. Het zijn videobrieven die Frans uitwisselt met zijn oud-leerling, bijna pleegzoon Stef Biemans in Nicaragua. Hé Frans, Hé Stef werpt een verfrissend licht op cultuurverschillen, met een laconieke knipoog. Kijk er vooral eens naar, ik vind het veel leuker dan het verwante Metropolis.