Wat als Amerika verloren had tijdens WO II?

Ook de nieuwe tv-serie The man in the High Castle gaat over Hitler. Ter promotie adverteerde Amazon Prime met Nazi-symbolen.

Time Square in de tv-serie The Man in High Castle.

Is een rel effectiever dan reclame? Mediaplatform Amazon Prime liet bankjes van een New Yorks metrostel bekleden met Amerikaanse vlaggen, gecombineerd met Duitse rijksadelaar en Japanse rijzende zon. Dinsdag werden die weer verwijderd, na boze reacties van forenzen en burgemeester Bill de Blasio van New York, die de campagne ‘onbezonnen en beledigend’ noemde. In de media woedt een debat of dit soort nazi-symboliek zonder context mag.

Missie geslaagd dus? De niet al te kostbare stunt trekt namelijk volop aandacht voor Amazons tiendelige tv-serie The Man in the High Castle . De serie speelt in een alternatieve wereld waar keizerrijk Japan de Amerikaanse Westkust heeft veroverd en Nazi-Duitsland het Oosten: het Vrijheidsbeeld brengt nu de Hitlergroet. Een handvol Rocky Mountain-republiekjes fungeert als bufferzone tussen de twee grootmachten, die in een Koude Oorlog zijn verwikkeld.

Deze ‘wat als-geschiedenis’ is gebaseerd op de gelijknamige roman uit 1962 van de visionaire SF-schrijver Philip K. Dick. Daarin is president Franklin D. Roosevelt in 1933 vermoord, waarna de VS in isolationisme vervalt en onder de voet wordt gelopen.

De serie draait om SS-undercoveragent Joe Blake, de Joodse Frank Frink en diens ex Juliana Crain, die in San Francisco een filmrol van haar stervende zus krijgt waarin de geallieerden de oorlog winnen, zij het pas in 1947. Juliana wil die subversieve film naar het ondergrondse verzet in Colorado brengen, maar raakt verzeild in een complex spel van spionnen, dubbelspionnen en triplespionnen rond SS-leider Heydrich, de oude Hitler, de Japanse geheime politie Kempeitai en de Japanse kroonprins, die Californië bezoekt.

The Man in the High Castle zingt al even rond. In 2010 zou Ridley Scott, die in 1980 een andere roman van Dick verfilmde als Blade Runner, de tv-serie produceren voor de BBC, drie jaar later kwam Syfy in beeld en daarna Amazon Studio. Dat financierde vorig jaar de pilot, ofwel de eerste aflevering, peilde in januari de reacties en gaf op basis daarvan het groene licht voor een serie. Wanneer die in Nederland is te zien, kan Amazon nog niet zeggen.

De Amerikaanse kritieken zijn positief, al klinkt hier en daar wel teleurstelling dat thrillerelementen de sociaal-politieke satire overschaduwen. In de serie collaboreert blank Amerika namelijk vrolijk met de nazi’s tegen Joden en zwarten en is het in Hollywood business as usual onder Goebbels en de keizer. Ook zien we een zoetige, Normal Rockwell-achtig buitenwijkidylle waar buren elkaar glimlachend ‘Heil Hitler’ toeroepen.

De serie is niet de eerste waarin het Derde Rijk toekomst heeft. In 1994 was er al HBO-film Fatherland, gebaseerd op de roman van Robert Harris, waarin Rutger Hauer een SS-majoor speelt in een wereld die anno 1964 is verdeeld tussen Japan, de VS en het in een uitputtende strijd met de USSR gewikkelde nazi-Duitsland. Tijdens het feest rond de 75ste verjaardag van Hitler ontdekt Hauer de Holocaust, dan een ‘dirty little secret’ van het Derde Rijk.