Bunq: 'WhatsApp voor banken'

Overstappen naar een nieuwe bank is te veel gedoe voor veel mensen. Maar hoe zit het met overstappen naar een simpele app?

App van dedigitale bank Bunq.

Vanaf woensdag is de digitale bank Bunq actief. Dat bedrijf wil de markt veroveren via een app waarmee mensen onderling betalingen kunnen regelen, zoals voor gezamenlijke vakanties of borrels. Bunq heeft iets belangrijks voor op al bestaande apps voor het delen van kosten: een officiële bankvergunning van De Nederlandsche Bank.

Daardoor kan Bunq betalingsverzoeken en overboekingen ook zelf direct afhandelen. Mede door die bankvergunning, een zeldzaamheid voor jonge bedrijven, trekt Bunq veel aandacht in de bankensector. Wat ook helpt: Bunq-oprichter Ali Niknam heeft zijn sporen verdiend met het opbouwen van TransIP , het grootste domeinnaam- en webhostingbedrijf van Nederland.

Zal Bunq een serieuze concurrent worden voor ABN Amro, ING en Rabobank? Het is digitale banken tot nu toe niet gelukt de machtspositie van de grote banken te doorbreken. Wat zijn de risico’s?

1. Overstapstress

Veranderen van bankrekening geeft gedoe. Daardoor blijkt de drempel om te switchen erg hoog. Om die drempel te verlagen kiest Bunq een andere strategie dan voorgangers. Bunq is op zich klaar om te opereren als een volwaardige bank: door de bankvergunning kunnen klanten een eigen IBAN-bankrekeningnummer krijgen, hun salaris daarop laten storten en betalingen doen aan andere banken.

Maar Ali Niknam wil eerst met een simpele dienst, de app voor het delen van betalingen, een klein deel van de bankendienstverlening overnemen. En pas daarna de rest veroveren. Stap voor stap, in plaats van direct een alles-in-één-bank op te richten.

„We willen in eerste instantie niet dat je helemaal overstapt, we willen juist dat je ons erbij neemt ongeacht welke primaire bank je hebt”, zegt Niknam.

„In die zin zijn we vergelijkbaar met WhatsApp. Of je nu bij KPN, T-Mobile of Vodafone zit, WhatsApp neem je er altijd bij.”

Niknam heeft de handboeken over zogeheten ‘disruptieve innovatie’ goed gelezen, beaamt hij. Dat is vernieuwing door een goedkopere, simpeler versie van een bestaand complex product op de markt te brengen. Zo veroveren veel andere start-ups markten via een achterdeur. Ook WhatsApp zelf: dat heeft inmiddels naast de berichten- ook een belfunctie gelanceerd, zodat de app een steeds volwaardiger vervanger wordt van allerlei telecomdiensten. „Waarom zou dat niet bij banken kunnen?”, vraagt Niknam. Hij is van plan om de functies van Bunq uit te breiden en zo steeds meer klanten van banken af te snoepen. Maar of mensen überhaupt de moeite nemen om de app te installeren en gebruiken, moet zich nog bewijzen.

2. Toenemende concurrentie

Bunq is voor Nederlandse begrippen vernieuwend. Maar internationaal zijn bedrijven bezig met vergelijkbare apps. Bunq lijkt veel op Venmo, onderdeel van de grote Amerikaanse onlinebetaaldienst PayPal. Venmo meldde eerder deze week dat het voor bijna 2 miljard euro aan betalingen heeft verwerkt. Venmo is eveneens bedoeld voor het verdelen van betalingen tussen gebruikers onderling. Bunq introduceert woensdag ook een chatfunctie die het heeft afgekeken van Venmo.

Niknam wijst erop dat Venmo weliswaar een vergelijkbare dienst levert, maar geen bankvergunning heeft. „Je hebt betaaldiensten die innovatief zijn, maar die zijn geen bank en banken die niet innovatief zijn. Wij verenigen de twee werelden met elkaar.”

Niknam denkt bovendien dat er ruimte is voor meerdere bankier-apps. „Ik denk dat mensen voor verschillende bankdiensten binnenkort verschillende aanbieders gaan kiezen”. Een app voor betalen, een andere voor beleggen en weer een ander voor een lening bijvoorbeeld. „Eén grote bank voor alles is achterhaald.”

Hoe dan ook zit het erin dat de markt voor nieuwe bankierapps binnenkort veel drukker wordt. Grote technologiebedrijven als Google en Apple ontwikkelen bankdiensten en hebben ook al bankvergunningen. Bovendien zitten de banken zelf ook niet stil op digitaal gebied: zij bieden eveneens voortdurend nieuwe apps aan.

3. Geen rendement

„Wij willen niet zoals andere banken geld verdienen door geld rond te schuiven”, zegt Niknam. Bunq gebruikt geld van rekeninghouders niet om dat vervolgens te gebruiken voor andere bankactiviteiten. Dat is een belangrijk onderdeel van het verdienmodel van banken.

Hoe verdient Bunq dan? Niknam: „Wij vragen een klein bedrag voor bepaalde diensten.” Het bedrijf vraagt bijvoorbeeld 9 euro voor een betaalpas die vier jaar geldig is. Ook gaat het zakelijke gebruikers van de app geld vragen. Zo zou Bunq rond moeten kunnen komen, teneinde de app gratis te houden voor particulieren.

Grote concurrenten ‘schuiven’ wel met het geld van klanten door het uit te lenen of op een andere manier in te zetten. Niknam: „Wij gaan geen geld verdienen met geld. Dat is voor ons echt een ideologie.”

Door uitsluitend geld te verdienen aan de diensten voor klanten, is er een extra prikkel om zich helemaal te concentreren op de kwaliteit van die diensten, is het idee. Bunq zal het daardoor moeten doen met de rente die de bank krijgt van de Europese Centrale Bank, waar zij haar geld stalt. Die rente is nu historisch laag. Als banken vervolgens wel hoge rendementen halen, kan dat een groot concurrentienadeel zijn voor Bunq. Maar Niknam is daarvoor niet bang: „Dat zorgt er juist voor dat wij ons moeten richten op het aanbieden van een heel goede app.”