Vijf tips om je eigen kunstverzameling te beginnen

Ook als je geen rijke sjeik bent, kan je een inspirerende kunstcollectie samenstellen. Hoe? Zo!

ANP/EPA/Will Oliver

Is de grachtenposter van Ikea het esthetische hoogtepunt van je huiskamer? Dan kun je overwegen van je dertiende maand niet alwéér een nieuwe gadget te kopen, maar te investeren in een eigen kunstverzameling. Daar hoef je echt geen sheikha of oligarch voor te zijn. Vijf tips om te beginnen met kunst verzamelen.

1. Bepaal je smaak

Hou je van fotografie, of meer van Oude Meesters? Sculpturen of hedendaagse kunst?

“Ik zeg altijd: loop eerst een jaar rond op tentoonstellingen, kunstbeurzen en veilingen. Laat je zo goed mogelijk informeren.”

Dat zegt galeriehouder en kunstadviseur Willem Baars. “Daarmee voorkom je jeugdzondes, eerste aankopen waar je later spijt van hebt.”

Op kunstbeurzen zie je in één oogopslag wat de galeries van nu aanbieden. Deze week bijvoorbeeld, heb je Art Amsterdam Weekend, PAN, en in februari Art Rotterdam. Ook kun je naar openingen van galeries en afstudeerexposities van kunstopleidingen, die meestal openbaar toegankelijk zijn.

Vind je deze drempels te hoog? Maak dan een (gratis) profiel aan op Artsy. Deze site raadt jou, op basis van algoritmes, kunst aan die bij je smaak past.

2. Neem iemand in de arm

Ga na of je iemand kent die al eerder kunst heeft gekocht, en kijk of diegene bereid is jou te adviseren. Of spreek – nu je er toch bent – op kunstbeurzen de galeriemedewerkers aan. En anders bestaan er nog workshops die je helpen. Van My first Art Collection bijvoorbeeld. Een cursus kost daar 550 euro.

Ook fotografiemuseum FOAM organiseert regelmatig verzamelworkshops. Jong beginnen? In het voorjaar heeft het Boijmans van Beuningen een verzamelcursus voor kinderen.

3. Bepaal je budget

Kunst verzamelen is duur, zo denkt men. Laat je hier niet door afschrikken. “Zoiets als een startbedrag om kunst te verzamelen bestaat niet,” zegt stedelijk strateeg en verzamelaar Kai van Hasselt, die als puber zijn eerste aankoop deed.

“Laatst nog kocht ik een gesigneerde beker met opdruk van een Spaanse kunstenaar voor 35 euro.” Ook kijkt hij over de grens, in landen met een opkomende kunstmarkt.

Onterecht denken veel mensen volgens Van Hasselt dat een lage prijs (vaak foto’s, tekeningen en afdrukken in hoge oplages) gelijkstaat aan mindere kwaliteit.

“Veel mensen vinden het eng of spannend als een eerste editie niet duur is. Maar soms is het gewoon een sympathieke prijs voor goed werk, of van een beginnend iemand.”

Volgens Van Hasselt begint werk van beginnend kunstenaars in galeries bij 1 á 2.000 euro.

Vind je dat te veel? Dan bestaat er de KunstKoop-regeling, een rentevrije lening speciaal voor aankopen. Ook kun je een kunstuitleen proberen.

4. Pas op voor hypes

Als je budget is bepaald, hou je daaraan. Op veilingen bestaat namelijk het gevaar dat je je laat meeslepen door zogenoemde ‘auction fever’. Ook zijn er de opgehypete artiesten.

“Vaak zijn jonge kunstenaars populair die de ‘vinger aan de pols’ hebben van het tijdperk. Maar 5 of 10 jaar later zijn die niet meer interessant, en niet opgenomen in de canon.”

Daarom adviseert Van Hasselt om ‘gespreid’ te kopen.  “Als je van plan bent om meerdere werken aan te schaffen, kun je inzetten op kleinere velden, zoals Afrikaanse kunst of de betaalbare Oude Meesters.”

5. Stel je verwachtingen bij

Het voelt natuurlijk fantastisch als de kunstenaar wiens werk je kocht voor hij of zij ontdekt werd, nu opeens het tienvoudige waard is. In Nederland zijn 5 á 700 mensen van wie de kunstcollectie tussen de 100.000 en 500.000 euro waard is, en van enkele honderden zelfs meer dan een half miljoen, schat Kunstweek.

Maar blijf realistisch. “Maar een heel klein deel van de kunstenaars levert geld op,” zegt Van Hasselt. Dat zegt ook Willem Baars. “Ik heb geen glazen bol. Je kunt geen garantie geven van: deze kunst geeft zoveel rendement in zoveel tijd. Kunst kopen is altijd makkelijker dan verkopen. Daarom moet de eerste vraag altijd zijn: ben je geïnteresseerd?”

Lees ook: Dit zijn de kunstcollecties van ABN, Akzo en ING