De ontmaskering van Le Corbusier Boeken

Architectuurexpert Bernard Hulsman beveelt een atlas met onthullende essays aan.

De Atlas of the Functional City, waarin alle nog bestaande bijdragen aan het vierde Congrès d’ Architecture Moderne (CIAM) in 1933 bijeengebracht zijn, is een schitterend boek. Bijna alle kaarten van steden die de deelnemers hadden gemaakt voor het legendarische congres over stedenbouw zijn prachtige composities van kleurvlakken, stippen en strepen.

Deze atlas is ook een onthullend boek. De kaarten van modernistische architecten als Le Corbusier waren bedoeld als wetenschappelijke analyses van ‘zieke’ Europese en Amerikaanse steden. Maar, zo blijkt uit de begeleidende essays in de atlas, met wetenschap hadden ze niets te maken. De kuur voor de overvolle en vervuilde industriesteden – grootscheepse sloop van de oude binnensteden en een strikte scheiding van stedelijke functies als wonen, werken en verkeer – had Le Corbusier al tien jaar eerder bedacht en veranderde niet toen de diagnose tijdens het vierde CIAM-congres niet kon worden gesteld.

De Atlas of the Functional City was het begin van de definitieve ontmaskering van Le Corbusier als stedenbouwer in 2015. Later in het jaar verschenen twee Franse boeken die Le Corbusiers opvattingen als totalitair bestempelden. In Le Corbusier. Un fascisme français toont de Franse journalist Xavier de Jarcy zelfs overtuigend aan dat de opvattingen van de invloedrijkste architect van de twintigste eeuw over mens en samenleving stevig waren geworteld in het Franse fascisme. Niettemin werd Le Corbusiers stedenbouw na WO II richtinggevend voor de stedenbouw in Europa en de Verenigde Staten.