Zij gaan ‘Het Lekken’ onderzoeken

Deze mensen doen het onderzoek naar de commissie-stiekem. Inhoudelijke types, geen intimi van hun fractieleiders.

Is het een eer voor ze, of vooral een onmogelijke opgave? Sinds gisteren is bekend welke Tweede Kamerleden onderzoek gaan doen naar het mogelijke lekken uit de ‘commissie-stiekem’ naar deze krant. De commissie, waar parlementariërs van de zeven grootste partijen uit de Tweede Kamer in zitten, moet de eigen fractievoorzitters gaan onderzoeken. Ze moeten bepalen of er grond voor vervolging zou bestaan. 

De manier waarop de commissieleden zijn gekozen, verschilde per partij. Bij de VVD wees fractieleider Halbe Zijlstra persoonlijk Mark Harbers aan. PvdA-leider Diederik Samsom hield zich juist afzijdig. Bij de meeste andere partijen vroeg het lid van het dagelijks bestuur van de Tweede Kamer de afgevaardigde. De meeste leden van de onderzoekscommissie zijn inhoudelijk gedreven – parlementariërs die gezag verwierven op hun portefeuille, maar niet bekendstaan als belangrijke politieke strategen of intimi van de fractieleiders. Op wie hun speurwerk zich natuurlijk richt.    

Het Openbaar Ministerie kreeg „één of meer leden” van de commissie-stiekem in beeld rond het mogelijk lekken van informatie naar NRC. Het OM gaf de zaak daarna terug aan de Tweede Kamer, omdat het om een ambtsmisdrijf zou gaan.

In februari vorig jaar schreef NRC over twee vergaderingen van de commissie voor de Inlichtingen en Veiligheidsdiensten, bekend als de commissie-stiekem. Uit het artikel bleek dat de werkelijke herkomst van 1,8 miljoen belgegevens in handen van de Amerikaanse afluisterdienst NSA wel degelijk in de commissie was besproken. Commissie-voorzitter Halbe Zijlstra (VVD) deed aangifte.

Naar verwachting overlegt de commissie vandaag voor het eerst en kiest dan ook een voorzitter. Ze hebben een deadline: 3 februari volgend jaar. 

Dit zijn de leden van de onderzoekscommissie:

Jeroen Recourt (PvdA).  Rustige harde werker die snapt wat gevoelig ligt. Als justitiewoordvoerder knapte Jeroen Recourt afgelopen jaren menig lastig karwei voor de PvdA-fractie op. Denk aan de ‘bonnetjesaffaire’ waardoor minister Opstelten uiteindelijk aftrad. En het moeilijke debat over de zelfmoord van de Russische asielzoeker Dolmatov.

 

Madeleine van Toorenburg (CDA). Bekend van het recente felle rapport over hogesnelheidstrein Fyra. Zij zat die enquêtecommissie voor. In mei 2012 wilde ze lijsttrekker worden voor het CDA. Dat mislukte, ze kreeg de minste steun van alle kandidaten: 1,7 procent van de stemmen.

 

Mark Harbers (VVD). Zeer loyaal aan fractie en partij. Als financieel woordvoerder moest Harbers de afgelopen jaren menige, voor de VVD controversiële, deal verdedigen. Afgelopen zomer nog: het derde steunpakket aan Griekenland. Harbers deed het zonder morren.

 

Vera Bergkamp (D66). Inhoudelijk gedreven, behendig. Oud COC-voorzitter Bergkamp zit sinds 2012 in de Kamer. Tijdens de parlementaire enquête naar het Fyra-debacle viel ze op door haar scherpe vragen. Had nog een relatief lege agenda, de enquêtecommissie is net klaar.

 

Carola Schouten (ChristenUnie). Hardwerkend, zichtbaar Tweede Kamerlid. Boerendochter Schouten was als financieel rechterhand van oud-fractieleider Arie Slob afgelopen jaren betrokken bij alle grote akkoorden die de ChristenUnie sloot met het kabinet en de andere ‘constructieve partijen’. In 2011 werd ze door de parlementaire pers uitgeroepen tot ‘politiek talent van het jaar’.

 

Michiel van Nispen (SP). Van Nispen zit sinds april vorig jaar in de Tweede Kamer. Hij volgde SP-coryfee Jan de Wit op als woordvoerder justitie. Dit wordt zijn eerste grote klus buiten het ‘gewone’ commissiewerk in de Tweede Kamer.

 

Raymond de Roon (PVV). Enigszins stijf, weinig zichtbaar. Zit als eerstegeneratie-PVV’er sinds 2006 in de Tweede Kamer. Werkte daarvoor als advocaat-generaal bij het Gerechtshof in Amsterdam. In het parlement voert hij het woord over defensie en buitenlandse zaken. Was in 2010 PVV- lijsttrekker bij de verkiezingen in Almere, zijn woonplaats.