Column

Dopingschandaal in Russische atletiek toont noodzaak mondiale aanpak

Het schandaal dat is losgebarsten rond de Russische atletiek brengt het risico met zich mee tot veel meer uit te groeien dan het zoveelste geval van doping in de sport. Dat heeft te maken met de omvang ervan, met de mogelijk zware sancties die Russische organisaties en atleten kunnen treffen, met de reacties van de Russen daarop en bovenal met de verwevenheid in Rusland van sport en politiek.

Rusland heeft een ministerie speciaal voor sport; de minister daarvan, Vitaly Moetko, is tevens voorzitter van de Russische voetbalbond. Ook is hij bestuurslid van de internationale voetbalorganisaties FIFA en UEFA. Zijn staatssecretaris Pavel Kolobkov, zesvoudig olympisch medaillewinnaar met schermen, zit in het hoofdbestuur van de internationale anti-dopingorganisatie WADA. Hij was chef de mission van de Russische delegatie op de Olympische Spelen van 2012 in Londen. In het parlement zitten diverse ex-topsporters. Sport is politiek in Rusland. Doping dus ook.

Het heeft te maken met overdreven prestige dat er wordt toegekend aan sportprestaties, geen louter Russische kwaal trouwens. De onthullingen over structureel dopinggebruik in de atletiek doen afbreuk aan dat prestige. Het verklaart de reacties her en der in Rusland: het is niet waar en/of het is een westers complot. Zoals wel vaker wordt over het hoofd gezien dat het IOC geen westerse maar een mondiale organisatie is; hetzelfde geldt voor het door het IOC gestichte WADA.

Dit mondiale anti-dopingagentschap pakte dinsdag het dopinglaboratorium in Moskou zijn accreditatie af, nadat onderzoek had bevestigd wat de Duitse zender ARD al eerder had beweerd: ongewenste dopingresultaten werden onder het tapijt geveegd. De vraag is nu welke stap de internationale atletiekfederatie IAAF gaat zetten. Worden de Russische bond en daarmee Russische atleten uitgesloten van internationale wedstrijden? Hoe zwaarder de sancties, hoe heftiger de Russische reacties zullen zijn. Al reageerde juist het ministerie van Sport, te midden van alle kabaal, dinsdag opvallend genuanceerd: „We zijn ons volkomen bewust van de problemen bij de Russische atletiekbond.” Het is zaak ook in dit geval vermoeden niet de remplaçant van bewijs te laten zijn: ook Russische sporters zijn onschuldig tot het tegendeel blijkt.

De twijfelachtige dopingcontroles in Rusland onderstrepen het belang van een besluit dat het IOC vorige maand nam: de controles moeten uit handen worden genomen van de afzonderlijke landen en internationaal worden georganiseerd. Een taak voor het WADA. Dat gaat veel kosten – in Nederland wordt juist beknibbeld op de uitgaven voor dopingcontrole. Maar in de strijd tegen doping zal dit toch nodig zijn en het zal de sport zelf moeten zijn die het geld op tafel legt.