Liever haring dan wittebrood

Wie ongezond vet laat staan, leeft niet automatisch gezonder. Het gaat er om wat ervoor in de plaats komt. Vervangen is een kwestie. Maar wat is een gezonde ruil?

Eet meer groente. Meer volkorenboterhammen. Eet ook iedere week peulvruchten. De nieuwe voedingsrichtlijnen die de Gezondheidsraad deze week publiceerde laten zich makkelijk lezen als: méér eten.

Eten levert energie. Wie niet meer calorieën binnen wil krijgen, moet iets anders dus laten staan. Wat is een gezonde ruil?

Vervang boter, harde vetten en margarines door olie, vloeibare bak- en braadvetten en margarine in kuipjes, beveelt de Gezondheidsraad zelf al aan.

Wat opvalt is dat de nieuwe richtlijnen voedingsmiddelen opsommen: boter, olie, margarine. Door de vorige voedingsrichtlijnen, in 2006 gepubliceerd, leerden we in voedingsstoffen denken, zoals verzadigde en onverzadigde vetten. In de allereerste goede-voedingrichtlijn (van 1986) werd het publiek nog te dom geacht om het verschil tussen verschillende vetten te leren. De voedingskundigen scheerden alle vet over één kam en adviseerden er minder van te eten. Dat ‘let op vet’ was een desastreus advies, want in plaats van vet gingen we aan de koolhydraten. En veel van die koolhydraten komen als suiker binnen. Zo’n uitruil levert geen gezondheidswinst. Vruchtensappen, ontbijtkoek en Optimel met 0% vet en andere zoete zuiveldranken veroverden de markt. Daar moeten we nu weer van af van de Gezondheidsraad.

Het uitruilen van vetten kan wel gezondheidswinst opleveren. Hoe? Dat staat in het artikel op de bladzijde hiernaast.

De Gezondheidsraad had nóg een belangrijke vervangingstip: neem volkorenproducten in plaats van geraffineerde koolhydraten. Tijdens de presentatie van de richtlijnen, afgelopen woensdag, kwam Peter Klosse van de Academie voor Gastronomie met een andere nuttige vervanging. De zoutconsumptie is te hoog. Hij kan omlaag als koks in kantines, restaurants en industrie lekkerder kruiden toevoegen, in plaats van de zoutpot te hanteren bij het op smaak brengen van gerechten, zei Klosse.