Troostlied voor vluchtelingen van Componist des Vaderlands

De Componist des Vaderlands Willem Jeths componeerde een lied voor vluchtelingen. Dichter Rodaan al Galidi schreef de tekst.

Behalve een Dichter, een Fotograaf en een Denker heeft Nederland sinds november vorig jaar ook een Componist des Vaderlands. Willem Jeths (1959) is de eerste die de functie vervult.

Net als zijn collega’s moet de Componist des Vaderlands commentaar leveren op de actualiteit, aldus het manifest waarin zijn benoeming werd gemotiveerd.

Nu het overkokende vluchtelingendebat schreeuwt om reflectie komt Jeths met Ter Troost voor het Groot Omroepkoor.

1 Wat voegt dit toe aan het vluchtelingendebat?

Jeths wil mensen die onder moeilijke omstandigheden zijn gevlucht een hart onder de riem steken, en anderen oproepen zich in hun situatie te verplaatsen. Lukt dat? Muziek – zeker voor koor – kan geweldig binnenkomen, zelfs in een minuut. Luistert u zelf. (kan op nrc.nl)

2 Is nieuwe muziek niet moeilijk?

Ter troost is gebaseerd op poëzie van Rodaan al Galidi (1971), die in 1998 zelf als Irakese vluchteling naar Nederland kwam. Al Galidi’s Nederlands is ongekunsteld en door Jeths verklankt in drie toegankelijke koorliederen van ongeveer een minuut. Een goed amateurkoor zou ze moeten kunnen zingen.

3 Wanneer kwam de Componist des Vaderlands eerder in actie?

Nog niet zo vaak. Hij maakte stukken voor de herdenking van het Rotterdam-bombardement en over ‘Blue Monday’, de meest deprimerende dag van het jaar. Voor het eerst speelt hij nu in op de actualiteit. Dat heeft een praktische reden: de Componist des Vaderlands heeft uitvoerenden en een platform (concertzaal, media-uitzending) nodig. Bij de MH17-ramp publiceerde Dichter des Vaderlands Anne Vegter diezelfde dag nog een gedicht. Zo snel reageren is voor Jeths vrijwel onmogelijk.

4 Waarom is het nu wel gelukt?

Een combinatie van momentum – vanwege het vluchtelingendrama zijn veel mensen bereid een stap extra te zetten – en aanpakken. Het initiatief is genomen door de samensteller van tv-programma Podium Witteman, Makira Mual. Koor en zaal maakten ruimte in een bestaand concertprogramma, waarna Jeths Ter Troost in slechts een week tijd heeft gecomponeerd.

5 Krijgen de vluchtelingen Ter Troost te horen?

De première is vanavond tijdens het AVROTROS Vrijdagconcert in TivoliVredenburg (live op Radio 4) en zondag wordt Ter Troost gezongen in de uitzending van Podium Witteman. Initiatiefnemer Mual hoopt dat het Groot Omroepkoor vervolgens met het werk de boer op gaat, naar de opvangkampen: „Eigenlijk is het pas echt geslaagd als de mensen voor wie dit stuk bedoeld is het horen.” Maar vooralsnog zullen vluchtelingen dus een concertkaartje moeten kopen voor live troost.