Ook Brussel verhoogt druk op Dijsselbloem

Minister Dijsselbloem gaf gisteren uitleg aan Kamer in de ‘coco-affaire’. Maar nu klopt ook Brussel aan deur.

Minister Jeroen Dijsselbloem gisteren in de Tweede Kamer.

De Europese Commissie wil opheldering over de exclusief voor banken geldende fiscale aftrekregeling die minister Dijsselbloem heeft ingevoerd. Dat meldt een woordvoerder van de Commissie aan deze krant.

Daarmee groeit de druk op minister Dijsselbloem (Financiën, PvdA). NRC onthulde woensdag dat banken meeschreven aan de ‘coco-wet’ die banken een jaarlijkse fiscale aftrek van 350 miljoen euro geeft, en dat de minister bewust het risico op ongeoorloofde staatssteun nam door de aftrek alleen voor banken te laten gelden. De Tweede Kamer wil opheldering.

Dijsselbloem stuurde de Kamer gistermiddag een brief die ze had geëist. Maar door de brief is nu ook de Commissie gealarmeerd. „We hebben contact opgenomen met de Nederlandse autoriteiten en ze om informatie gevraagd”, zei een woordvoerder gisteravond. Volgens de woordvoerder heeft de Commissie nu nog onvoldoende informatie om te zeggen of het een formeel onderzoek zal starten. Het opvragen van extra informatie is daar wel de opmaat toe.

Dijsselbloem verdedigt de medewerking van ING, die veranderingen in de conceptwet voorstelde die letterlijk in de wet zijn beland. De minister schrijft in zijn brief dat de ING-voorstellen „op hun merites” zijn beoordeeld.

Ook wijst hij erop dat coco’s in alle Europese landen aftrekbaar zijn. Om dat argument kracht bij te zetten stuurde hij een presentatie mee die zakenbank UBS in april 2014 voor het ministerie maakte. UBS is een van de zakenbanken die de coco’s van ING (ter waarde van 2,25 miljard dollar) ontwierp en dit voorjaar in de markt zette.

De zakenbank, die een belang bij coco-uitgifte heeft, stelt dat als Nederland de coco’s alleen voor banken aftrekbaar maakt „wij niet geloven dat dit voor staatssteun doorgaat”. De mail van UBS die door ING naar het ministerie wordt doorgestuurd heeft een opvallend onderwerp: ‘our gameplan for our meetings with the DNB/Minfin next week’. Het ministerie meldt desgevraagd dat zij de presentatie van UBS niet heeft gebruikt.

Uit de interne documenten van het ministerie blijkt dat de vrees voor ongeoorloofde staatssteun ook twee maanden na het ontvangen van die UBS-presentatie nog leeft. ING verwijst in een mail naar Frankrijk: „geen staatssteunrisico” - want, onderstreept de bank, daar geldt de aftrek voor alle bedrijven. Dijsselbloem schrijft eind mei 2014 op een interne notitie dat zijn voorkeur is dat ook niet-banken de aftrek krijgen, mits daar budget voor is. Dat is er niet.

In de Kamerbrief van gisteren schrijft Dijsselbloem dat hij is gewaarschuwd door de Europese Commissie de wet niet alleen tot banken te beperken. Tijdens informele contacten plaatste de Commissie volgens Dijsselbloem „kritische kanttekeningen” bij het plan. Hij legt uit dat hij niet van oordeel is dat het staatssteun betreft, al voldoet het plan aan verschillende criteria daarvoor. Dat maakt het des te opvallender dat hij de coco-wet niet ter beoordeling aan de Commissie voorlegde. Dat is verplicht bij vermoedens van staatssteun.