‘UMC Utrecht verzweeg calamiteiten bij operaties’

Universitair Medisch Centrum Utrecht, met 1,1 miljard omzet één van de grootste ziekenhuizen van Nederland, heeft calamiteiten bij operaties verzwegen. Het overlijden van twee patiënten op de operatietafel is niet gemeld, zoals voorgeschreven, bij de Inspectie voor de Volksgezondheid.

Onverwachte sterfgevallen

Uit onderzoeksprogramma Zembla blijkt dat het ziekenhuis met grote problemen kampt op de afdeling keel- neus-oorheelkunde (KNO). Artsen spreken van een angstcultuur maar de meesten durven dat niet in het openbaar te zeggen, behalve twee reeds vertrokken medisch specialisten nadat ze problemen kregen met het afdelingshoofd. 

Het ziekenhuis blijkt bij een patiënt die onverwacht overleed op de operatietafel gewoon een natuurlijke dood te hebben ingevuld. De lijkschouwer deed dat zonder dat hij de patiënt had gezien. Een niet-natuurlijke dood dient te allen tijde gemeld te worden bij de autoriteiten.

Volgens het ziekenhuis zijn de onverwachte sterfgevallen in de operatiekamer niet te kwalificeren als ‘calamiteit’ hetgeen acute melding bij de Inspectie voor de Volksgezondheid vereist.

Valsheid in geschrifte

Jan Klein, hoogleraar patiëntveiligheid van de TU Delft, noemt de afhandeling van een van de sterfgevallen „bijzonder ernstig”. „Hier wordt valsheid in geschrifte gepleegd met het doel partijen op het verkeerde been te zetten.”

De voorzitter van de landelijke KNO-vereniging, hoogleraar Bernd Kremer, vindt eveneens dat de sterfgevallen bij de Inspectie hadden moeten worden gemeld. Hij stelt dat een calamiteit niet direct betekent dat je iets fout hebt gedaan als arts, maar wel dat een patiënt onverwacht grote schade oploopt, in dit geval de dood.

Kremer noemt de situatie in het ziekenhuis „zeer zorgwekkend”. De beroepsorganisatie van KNO-artsen is op eigen gezag een onderzoek gestart naar de afdeling van het UMCU.

Aangifte bij justitie

Het medisch centrum heeft op zijn beurt aangifte gedaan bij justitie omdat Zembla zich onder meer baseert op vertrouwelijke patiënteninformatie.

Toen een paar artsen anoniem klaagden bij de Inspectie voor de Volksgezondheid met zorgen over de patiëntveiligheid, ging de inspectie opheldering vragen bij het UMCU.

De raad van bestuur van het ziekenhuis liet toen weten dat er geen klachten waren binnengekomen bij de vertrouwenspersoon over deze kwestie. Dat bleek later wel zo te zijn. Inspecteur-generaal Ronnie van Diemen van de Inspectie noemt dat „ernstig”.

Het ziekenhuis laat weten dat de patiëntencasussen die het televisieprogramma aan hen voorlegde zorgvuldig zijn behandeld. „Het vormt voor ons geen aanleiding om te twijfelen aan individuele medewerkers, de afdeling of het kwaliteitssysteem”, liet het ziekenhuis gisteren weten in een schriftelijke verklaring.