Eindelijk verschijnt zijn nieuwe roman

Vandaag, op de kop af vijf jaar na de dood van Harry Mulisch, verschijnt er toch nog een ‘nieuwe’ roman van de schrijver: De ontdekking van Moskou. De grootste verrassing is misschien wel dat het boek niet bestaat uit met moeite uit de nalatenschap bijeengeveegd restmateriaal, maar uit een vrijwel volledige roman met een kop en een staart en die bovendien op en top Mulisch is.

Bovendien gaat het nagelaten manuscript van Harry Mulisch zelf ook over een nagelaten manuscript, wat doet vermoeden dat het hele boek door hem is geschreven met het oog op postume publicatie. Dat is echter niet het geval, blijkt uit de toelichting van de bezorgers, Marita Mathijsen en Arnold Heumakers.

Mulisch begon begin jaren zestig aan het boek, maar was er niet tevreden over. Een aantal malen maakte hij nieuwe versies van het verhaal, de laatste begin jaren tachtig. Toen besloot Mulisch een deelvertelling van het boek uit het geheel te snijden, wat uiteindelijk uitgroeide tot zijn succesroman De Aanslag.

Over De ontdekking van Moskou bleef hij echter ontevreden. Op een los velletje bij een van de versies schreef hij:

„Het probleem hier is, dat het schort aan karakters. Dit niet meenemen in het zevende decennium van mijn leven!”

Wel had het manuscript een speciale plaats in zijn werkkamer, waar het altijd enigszins bij de hand lag. Kort voor zijn dood gaf hij Mathijsen en Heumakerstoestemming het postuum te publiceren. (NRC)